Dampdoorlatende houtverf is een type buitenverf dat speciaal is ontwikkeld voor het beschermen van hout. Deze verf staat waterdamp toe om tot de verflaag te diffunderen, waardoor vochtophoping in het hout wordt beperkt. Dit vermindert het risico op afbladderen, schimmelvorming en houtrot afneemt. Het dampdoorlatende karakter wordt bereikt door het gebruik van open bindmiddelsystemen en minerale componenten, die geen gesloten, dampdichte film vormen.Rossebø, N.; Geving, S.; Time, B. (2024). Water vapour resistance of exterior coatings—Influence on moisture conditions in ventilated wooden claddings. Buildings, 14(2), 520. DOI: 10.3390/buildings14020520.
Werkingsprincipe Bij dampdoorlatende houtverf vormt de verflaag geen afsluitende film, maar een microporeuze structuur waarin waterdamp vanuit het hout kan ontsnappen.Ekstedt, J. (2002). Barrier properties of exterior wood coatings. Surface Coatings International Part B, 85(2), 101–107.
Regenwater wordt wel geweerd, maar inwendig aanwezig vocht kan uittreden. Onderzoek toont aan dat coatings met een lage waterdampweerstand de vochtregulatie van houten gevelbekleding mogelijk maken en het risico op microbiële aantasting verminderen.Ekstedt, J. (2002). Liquid water permeability of exterior wood coatings. Journal of Coatings Technology, 74(929), 45–52.
De dampdoorlatendheid wordt technisch beschreven via de waterdampdiffusieweerstand (Sd-waarde). Hoe lager de Sd-waarde, hoe beter het vochttransport door de verflaag.ISO 12572:2016. Hygrothermal performance of building materials and products — Determination of water vapour transmission properties. Genève. Bij een waarde hoger dan 700gr/m2 per 72 uur wordt de verf als dampdoorlatend gekwalificeerd volgens ISO 927-5.
Het open karakter van deze verfsystemen wordt mede veroorzaakt door het gebruik van minerale bestanddelen in combinatie met watergedragen bindmiddelen, waardoor geen gesloten kunststofstructuur ontstaat.Ahola, P. (1999). Moisture transport in wood coated with joinery paints. VTT Publications 384, Finland. Wanneer het hout volumeveranderingen ondergaat ("werken"), kunnen kleine scheurtjes ontstaan, maar doordat geen gesloten film aanwezig is, treedt doorgaans minder onthechting op.
Samenstelling Dampdoorlatende houtverven kunnen op verschillende bindmiddelsystemen zijn gebaseerd, waaronder: watergedragen minerale en lijnoliesystemen, watergedragen alkyd-emulsies met laag olie-aandeel, traditionele open olieverfsystemen.
Deze dampdoorlatende houtverven onderscheiden zich fundamenteel van filmvormende verven, zoals standaard acrylaatdispersieverven en klassieke oplosmiddelhoudende en/of alkydverven met hoog olieaandeel, die een gesloten laag vormen en het vochttransport beperken.Volkmer, T.; Brischke, C.; Rapp, A.O. (1996). Untersuchungen zur Wasserdampfdurchlässigkeit von Beschichtungen auf Holz für den Außenbereich. Holz als Roh- und Werkstoff, 54, 221–226.
Duitse en Scandinavische onderzoeken tonen aan dat met name gesloten alkyd- en acrylaatfilms bij buitentoepassing aanzienlijke dampremming kunnen veroorzaken, wat de droogcapaciteit van hout beperkt.Fraunhofer-Institut für Bauphysik IBP (2010). Feuchtetransport in beschichtetem Holz – Bauphysikalische Bewertung diffusionsoffener Beschichtungen. Stuttgart.
Toepassingen en -gebieden Dampdoorlatende houtverf wordt voornamelijk toegepast voor houtconstructies zoals: duurzame woningbouw zoals houten gevelbekleding tuinarchitectuur zoals tuinhuizen en schuttingen restauratie van historisch houtwerk, agrarische en recreatieve bijgebouwen zoals schuren
In Noord-Europa worden deze systemen veel gebruikt vanwege het vochtige en wisselvallige klimaat.
Onderhoud en veroudering In tegenstelling tot gesloten verfsoorten verouderen dampdoorlatende verven doorgaans door oppervlakteverwering in plaats van door filmdegradatie. Hierdoor: is volledige verwijdering bij renovatie vaak niet nodig, volstaat reinigen en opnieuw overschilderen.
Ecologische en bouwfysische aspecten Dampdoorlatende houtverven worden vaak toegepast binnen duurzaam bouwen en restauratie, omdat zij: vochtophoping in constructies verminderen, bijdragen aan stabielere houtvochtgehaltes, samengaan met dampopen bouwmethoden.WTA Merkblatt 6-2 (2014). Beurteilung der Wasserdampfdurchlässigkeit van Beschichtingen. WTA.
De milieu-impact kan lager zijn door het gebruik van watergedragen systemen, minerale en ecologisch verantwoorde grondstoffen en langere onderhoudsintervallen.TNO (2018). Duurzame verfsystemen en vochttransport in houtconstructies. TNO Bouw en Ondergrond, Delft.
Voorbeelden van producten Binnen de categorie dampdoorlatende houtverven vallen verschillende verfsystemen en merken. Als voorbeelden kunnen worden genoemd: traditionele open olieverfsystemen, ecologische houtverven op waterbasis, gespecialiseerde producten zoals Moose Färg,Dit voorbeeld dient uitsluitend ter illustratie binnen een productcategorie en heeft geen promotioneel karakter. die in Nederland en meerdere Europese landen worden toegepast op buitenhout.
Zie ook Acrylverf
Categorie:Verf Categorie:Houtbewerking