Edingen (Frans: Enghien) is een stad en faciliteitengemeente in de Belgische provincie Henegouwen. Het stadje ligt in het noorden van de provincie, op zo'n 30 kilometer van Brussel en 80 km van Rijsel; de stadskern ligt vlak tegen de grens met Vlaanderen. De stad telt ruim 14.000 inwoners. Naast Frans wordt er ook Nederlands en Picardisch gesproken. thumb|left|260px|De Sint-Niklaaskerk van Edingen
Geschiedenis thumb|left|Edingen (Ferrariskaart, 1775) De stad Edingen is gesitueerd aan de oude Romeinse heirbaan Bavay-Asse. Edingen behoorde in de Karolingische tijd tot de Brabantgouw. Vanaf de 12e eeuw maakte het deel uit van het graafschap Henegouwen, nadat het voor korte tijd in de invloedssfeer van het hertogdom Brabant had gelegen. Edingen was toen vooral bekend vanwege de productie van wandtapijten. Minstens vanaf 1486 had het stadje een rederijkerskamer. Kerkelijk ressorteerde het tot 1566 onder het bisdom Kamerijk.
Edingen was vroeger als leen in het bezit van het huis Edingen, na de dood van Lodewijk van Edingen in 1394 ging de baronie over in handen van Lodewijks schoonzoon Jan van Luxemburg-Ligny van het huis Luxemburg en in 1485 naar het huis Frankrijk. In de eerste helft van de 16e eeuw kwam Edingen via een huwelijk in het bezit van het huis Bourbon. Uiteindelijk verkocht koning Hendrik IV van Frankrijk de heerlijkheid in 1607 aan Karel van Arenberg en Anna van Croÿ-Chimay.
Terwijl de noordelijker gelegen Henegouwse dorpen op het einde van de 18e eeuw door de Fransen bij het Dijledepartement werden gevoegd, kwam Edingen in het departement Jemappes terecht. Dit werd in 1815 tot de Nederlandse provincie Henegouwen omgedoopt.
Tot voor de Tweede Wereldoorlog had het stadje Edingen nog een overwegend Nederlandstalige bevolking, zoals uit de officiële talentellingen blijkt. Ondanks het toekennen van taalfaciliteiten voor de oorspronkelijk Nederlandstalige bevolking in 1962, verfranste het stadje meer en meer. Vanaf het einde van de 20e eeuw kwamen Nederlandstaligen van buiten de gemeente zich vestigen in de deelgemeenten Mark en Lettelingen.
Kernen Edingen-centrum heeft de kleinste oppervlakte; het grondgebied valt vrijwel samen met de bebouwing van de stadskern. De deelgemeenten Mark en Lettelingen hebben een groter grondgebied. Mark ligt ongeveer een kilometer ten westen van het stadscentrum, dat zich voor een stuk verder uitspreidt over deze deelgemeente. Lettelingen ligt ten oosten van Edingen-centrum.
Deelgemeenten # Naam Opp.(km²) Inwoners(2025) Inwonersper km² NIS-code 1 Edingen 0,69 4.090 5.898 51067A 2 Mark 20,90 3.414 163 51067B 3 Lettelingen 17,81 7.063 397 51067C
Overige kernen Naar het zuiden toe ligt in Mark nog het gehucht Abele.
Bezienswaardigheden Edingen biedt ondanks de kleine oppervlakte de aanblik van een echt stadje met vele oude huizen (17e, 18e en 19e eeuw). Het Wandtapijtenmuseum in het Huis Jonathas (16e eeuw) Het Kasteel van Edingen met 18e-eeuwse stallingen en gotische kapel. Het Kapucijnenklooster (Capucijnenstraat nr. 5) met kerk en een museum van de familie van Arenberg De Sint-Niklaaskerk. Het Begijnhof met huisjes van 1762 en een kapel van 1642.
Natuur en landschap Edingen ligt op de taalgrens. Door Edingen loopt de Ruisseau de la Bourlette. De hoogte aan de kerk bedraagt 60 meter. Belangrijke natuurgebieden zijn: Het Park van Edingen Het Edingenbos (Bois d'Enghien)
Demografische ontwikkeling Demografische ontwikkeling voor de fusie
Bron:NIS - Opm:1831 t/m 1970=volkstellingen; 1976= inwoneraantal op 31 december
Demografische ontwikkeling van de fusiegemeente Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977.
Bronnen:NIS, Opm:1831 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari
Inwoners van jaar tot jaar op 1 januari1992 tot heden jaar Aantalhttps://view.officeapps.live.com/op/view.aspx?src=https%3A%2F%2Fstatbel.fgov.be%2Fsites%2Fdefault%2Ffiles%2Ffiles%2Fdocuments%2Fbevolking%2F5.1%2520Structuur%2520van%2520de%2520bevolking%2FBevolking_per_gemeente.xlsx&wdOrigin=BROWSELINK Evolutie: 1992=index 1001992 100,01993 101,21994 101,81995 102,51996 102,51997 102,81998 103,81999 104,22000 105,32001 106,42002 108,52003 109,02004 111,12005 113,52006 116,12007 119,22008 120,92009 121,82010 123,02011 126,02012 126,92013 128,82014 129,92015 130,42016 130,72017 131,42018 133,12019 133,92020 136,32021 137,22022 137,92023 139,02024 140,62025 141,22026 142,5
Politiek Burgemeesters 1955-1971 : José le Clement de Saint-Marcq 1971-1976 : Robert Plaisant 1977-2000 : Clément Crohain (PSC) 2001-2012 : Florine Pary-Mille (MR) 2013-2024 : Olivier Saint-Amand (Ecolo) 2024-heden: Marc Vanderstichelen (Les Engagés)
Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976 Partij 10-10-19761976-2000:Verkiezingsdatabase Binnenlandse Zaken. Gearchiveerd op 10 januari 2022. 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-200614-10-2012Gegevens 2012: elections2012.wallonie.be. Gearchiveerd op 5 maart 2016.14-10-201813-10-2024 Stemmen / Zetels %19%21%21%21%21%21%23%23%23 PS 27,78529,3624,44519,82418,45420,78417,02412,2829,031 ECOLO1 / LB Ecolo2- - - - 12,371215,511325,31633,292919,6224 PRL1 / RDC2 / RDC-PRL3 / LB4/ MR5/ GénérationsA23,531414,381214,851223,482425,123523,964523,574615,325347,32A12 PSC1 / cdH2 / Ensemble-cdH3 / Ensemble Enghien4/ GénérationsA48,6911056,3211360,7111456,711344,0711029,082726,463620,8945 PSC1 / IC-GB210,67227,6521- - En Mouvement-------18,22424,036 6520 70846996731376818567876692389466Opkomst % 93,7692,6692,793,8389,9490,8488,24Blanco en ongeldig %4,56 6,356,256,527,266,156,957,167,24 De zetels van de gevormde coalitie staan vetjes afgedrukt. De grootste partij is in kleur.
Verkeer en vervoer Wegen en snelwegen Verschillende gewestwegen doen de gemeente aan. Dit zijn: De N7 : Halle - Aat - Doornik - Franse grens (Rijsel). De N7b : Het gesplitste deel van de N7 in Edingen. De A8 (= E429), de autosnelweg Halle-Aat-Doornik. Het eindpunt ligt vlak bij de Franse grens, nabij Blandain. Ook Rijsel is uiteindelijk snel te bereiken langs deze autosnelweg.
Spoorwegen Edingen beschikt ook over een treinstation. Aan het station Edingen komen spoorlijn 94 (Halle-Doornik) en spoorlijn 123 (Geraardsbergen-Edingen) samen.
Afbeeldingen
Zie ook Edingenbos Lijst van beschermd erfgoed in Edingen :Categorie:Hertog van Enghien
Nabijgelegen kernen Mark, Sint-Pieters-Kapelle, Herne, Kokejane, Lettelingen, Hoves
Literatuur Ernest Matthieu, Histoire de la ville d'Enghien, 1876, 794 p.
Externe links Website van de stad Edingen Park van Edingen: foto's en informatie over een aantal monumentale bomen
Categorie:Plaats in Henegouwen