Tweede Kamerverkiezingen in het kiesdistrict Ede geeft een overzicht van verkiezingen voor de Nederlandse Tweede Kamer in het kiesdistrict Ede in de periode 1888-1918.De verkiezingen in 1888 waren de eerste verkiezingen waarbij een Tweede Kamer van 100 leden gekozen werd; de verkiezingen in 1918 waren na de opheffing van de kiesdistricten de eerste verkiezingen waarbij de uitslag bepaald werd op grond van het stelsel van evenredige vertegenwoordiging.

Het kiesdistrict Ede werd ingesteld na de grondwetsherziening van 1887. Tot het kiesdistrict behoorden de volgende gemeenten: Amerongen, Barneveld, Ede, Hoevelaken, Leersum, Nijkerk, Renswoude, Rhenen, Scherpenzeel en Veenendaal.

Het kiesdistrict Ede vaardigde in dit tijdvak per zittingsperiode één lid af naar de Tweede Kamer.

Legenda cursief: in de eerste verkiezingsronde geëindigd op de eerste of tweede plaats, en geplaatst voor de tweede ronde; vet: gekozen als lid van de Tweede Kamer.

6 maart 1888 De verkiezingen werden gehouden na vervroegde ontbinding van de Tweede Kamer.Bij de grondwetsherziening van 1887 was het aantal leden van de Tweede Kamer uitgebreid van een variabel aantal, afhankelijk van de bevolkingsomvang, naar een vast aantal van 100. Tegelijkertijd werd het aantal kiesdistricten uitgebreid.

6 maart Kiesgerechtigden 2.844 Opkomst 2.394 Geldige stemmen 2.366 Blanco stemmen 23 Kandidaten L.W.C. Keuchenius 1.439 C.J.E. van Bylandt 918

15 mei 1888 Levinus Keuchenius, gekozen bij de verkiezingen van 6 maart 1888, nam zijn benoeming niet aan vanwege zijn toetreding op 21 april 1888 tot het na de verkiezingen geformeerde kabinet-Mackay. Om in de ontstane vacature te voorzien werd een naverkiezing gehouden.

15 mei Kiesgerechtigden 2.844 Opkomst 2.070 Geldige stemmen 2.051 Blanco stemmen 15 Kandidaten C.M.E. van Löben Sels 1.253 C.J.E. van Bylandt 791

9 juni 1891 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

9 juni Kiesgerechtigden 2.884 Opkomst 2.321 Geldige stemmen 2.299 Blanco stemmen 19 Kandidaten C.M.E. van Löben SelsAftredend en herkiesbaar Tweede Kamerlid voor Ede. 1.160 A.W.van Borssele 1.135

10 april 1894 De verkiezingen werden gehouden na vervroegde ontbinding van de Tweede Kamer.

10 april 24 aprilOmdat geen van de kandidaten in de eerste ronde de absolute meerderheid van de uitgebrachte geldige stemmen behaalde, was een tweede verkiezingsronde nodig. Deze werd gehouden tussen de twee kandidaten die in de eerste ronde de meeste stemmen behaald hadden. Kiesgerechtigden 2.923 2.923 Opkomst 1.928 2.444 Geldige stemmen 1.907 2.419 Blanco stemmen 58 21 Kandidaten A.W. van Borssele 528 1.471 C.M.E. van Löben Sels 725 947 C.J. van Eeghen 331 A.F. de Savornin Lohman 311

15 juni 1897 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

15 juni Kiesgerechtigden 5.769 Opkomst 4.594 Geldige stemmen 4.521 Blanco stemmen 73 Kandidaten L.H.J.M. van Asch van Wijck 2.744 A.W.J.J. van Nagell 1.245 A.W. van Borssele 532

14 juni 1901 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

14 juni Kiesgerechtigden 5.877 Kandidaten L.H.J.M. van Asch van Wijck

Van Asch van Wijck was de enige kandidaat; hij werd zonder nadere stemming gekozen verklaard.

25 februari 1903 Lodewijk van Asch van Wijck, gekozen bij de verkiezingen van 14 juni 1901, trad op 1 februari 1903 af vanwege zijn benoeming als lid van de Centrale Raad van Beroep. Om in de ontstane vacature te voorzien werd een tussentijdse verkiezing gehouden.

25 februari Kiesgerechtigden 6.024 Opkomst 3.809 Geldige stemmen 3.729 Blanco stemmen 80 Kandidaten M.A. Brants 2.437 W.H. de Beaufort 1.292

16 juni 1905 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

16 juni Kiesgerechtigden 6.762 Opkomst 4.665 Geldige stemmen 4.565 Blanco stemmen 100 Kandidaten M.A. Brants 3.075 P. Tideman 1.283 S. Lindeman 207

31 januari 1907 Maurits Anton Brants, gekozen bij de verkiezingen van 16 juni 1905, trad op 1 januari 1907 af vanwege zijn benoeming als burgemeester van Schiedam. Om in de ontstane vacature te voorzien werd een tussentijdse verkiezing gehouden.

31 januari Kiesgerechtigden 6.785 Opkomst 4.787 Geldige stemmen 4.725 Blanco stemmen 62 Kandidaten S. van Citters 3.164 P. Tideman 1.338 M. Mendels 223

11 juni 1909 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

11 juni 23 juni Kiesgerechtigden 7.688 7.688 Opkomst 5.953 6.741 Geldige stemmen 5.830 6.713 Blanco stemmen 123 28 Kandidaten G.J.A. Schimmelpenninck 2.749 4.134 J.W. Rudolph 2.522 2.579 J.C.J.B.A. de Josselin de Jong 405 S. Lindeman 154

27 juli 1909 Schelto van Citters, gekozen bij de verkiezingen van 31 januari 1907, trad op 9 juli 1909 af vanwege zijn benoeming als Commissaris van de Koningin in Gelderland. Om voor het resterende deel van de zittingsperiode tot 21 september 1909 in de ontstane vacature te voorzien werd een tussentijdse verkiezing gehouden.

27 juli Kiesgerechtigden 7.688 Kandidaten W. van Manen Jzn.

Van Manen was de enige kandidaat; hij werd zonder nadere stemming gekozen verklaard.

17 juni 1913 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

17 juni Kiesgerechtigden 8.788 Opkomst 7.066 Geldige stemmen 6.951 Blanco stemmen 115 Kandidaten G.J.A. Schimmelpenninck 3.530 H.C. Dresselhuys 379 A.van der Poel 367 M. Jongebreur 19

15 juni 1917 De verkiezingen werden gehouden na ontbinding van de Tweede Kamer.

15 juni Kiesgerechtigden 9.412 Kandidaten G.J.A. Schimmelpenninck

De zeven in de vorige Tweede Kamer vertegenwoordigde partijen hadden afgesproken in elkaars kiesdistricten geen tegenkandidaten te stellen.Na de verkiezingen in 1917 zou een grondwetsherziening van kracht worden waarbij het stelsel van evenredige vertegenwoordiging werd ingevoerd ter vervanging van het districtenstelsel. Het was daarom te verwachten dat er op korte termijn nieuwe verkiezingen zouden worden gehouden. Zie ook het artikel over de Pacificatie van 1917. Schimmelpenninck was derhalve de enige kandidaat; hij werd zonder nadere stemming gekozen verklaard.

Opheffing De verkiezing van 1917 was de laatste verkiezing voor het kiesdistrict Ede. In 1918 werd voor verkiezingen voor de Tweede Kamer overgegaan op een systeem van evenredige vertegenwoordiging met kandidatenlijsten van politieke partijen.

Categorie:Geschiedenis van Ede Categorie:Politiek in Ede Ede 1888