Het duinsterretjes-verbond (Tortulo-Koelerion) is een verbond uit de fakkelgras-orde (Cladonio-Koelerietalia). Het verbond omvat plantengemeenschappen van droge graslanden op kalkrijke zeeduinen.
Naamgeving en codering Syntaxoncode voor Nederland (rVvN): r14Ca BWK-karteringscode: hd Natura2000-habitattypecode (EU-code): H2130 Corine biotope: 16.22 - Dunes grises Eunis Habitat Types: B1.4 - Coastal stable dune grassland (grey dunes)
De wetenschappelijke naam Tortulo-Koelerion is afgeleid van de botanische naam van een kensoort van dit verbond, groot duinsterretje (Syntrichia ruralis, synoniem Tortula ruralis) en een kensoort van de bovenliggende orde, smal fakkelgras (Koeleria macrantha).
Fysiognomie De vegetatiestructuur van de gemeenschappen uit het duinsterretjes-verbond worden gekenmerkt door een zeer open, laagblijvende vegetatie zonder boom- en struiklaag. De kruidlaag bestaat overwegend uit grassen, met een meer beperkte rol voor kruidachtige planten. De moslaag kan zeer belangrijk zijn en omvat zowel bladmossen als korstmossen.
Ecologie Het duinsterretjes-verbond omvat een pioniervegetatie van droge, kalkhoudende, humusarme tot -rijke kustduinen.
Associaties in Nederland en Vlaanderen Het duinsterretjes-verbond wordt in Nederland en Vlaanderen vertegenwoordigd door drie onderliggende associaties.
duinsterretjes-associatie (Phleo-Tortuletum ruraliformis) kegelsilene-associatie (Sileno-Tortuletum ruraliformis) associatie van oranjesteeltje en langkapselsterretje (Tortello-Bryoerythrophylletum)
Diagnostische taxa voor Nederland en Vlaanderen Het duinsterretjes-verbond heeft voor Nederland en Vlaanderen als belangrijkste kensoorten zanddoddegras, groot en klein duinsterretje, duinreigersbek en kandelaartje. Zandhoornbloem en muurpeper komen ook in andere verbonden voor, maar kennen hun optimum in dit grasland.
Kruidlaag Kentaxon Diff.soort Presentie Triviale naam Botanische naam Opmerking Afbeelding kV - zanddoddegras Phleum arenarium 100px kV - duinreigersbek Erodium cicutarium subsp. dunense 100px kV - kandelaartje Saxifraga tridactylites 100px bg - zandhoornbloem Cerastium semidecandrum 100px bg - muurpeper Sedum acre 100px kO - smal fakkelgras Koeleria macrantha 100px kO - ruw vergeet-mij-nietje Myosotis ramosissima 100px kO - kruipend stalkruid Ononis repens subsp. procurrens 100px kO - duinviooltje Viola curtisii 100px kO - kleine steentijm Clinopodium acinos Buiten Limburg 100px kO - akkerhoornbloem Cerastium arvense ook voor de struisgras-orde 100px kO - zandpaardenbloem Taraxacum laevigatum agg. ook voor de struisgras-orde 100px kO - veldereprijs Veronica arvensis ook voor de struisgras-orde 100px kO - lathyruswikke Vicia lathyroides ook voor de struisgras-orde 100px kK - geel walstro Galium verum 100px kK - gewoon biggenkruid Hypochaeris radicata 100px kK - zandzegge Carex arenaria 100px kK - zandhoornbloem Cerastium semidecandrum 100px kK - vroegeling Erophila verna 100px kK - kleine leeuwentand Leontodon saxatilis 100px Moslaag Kentaxon Diff.soort Presentie Triviale naam Botanische naam Opmerking Afbeelding kV - groot duinsterretje Syntrichia ruralis var. ruraliformis 100px kV - klein duinsterretje Syntrichia ruralis var. calcicola 100px kV - kalksmaltandmos Ditrichum flexicaule 100px kV - duinkronkelbladmos Tortella flavovirens 100px kV - duinzwelmos Leptogium gelatinosum 100px kV - fijn zwelmos Leptogium lichenoides 100px kV - duinknoopjeskorst Bacidia bagliettoana kV - hakig kronkelbladmos Pleurochaete squarrosa 100px kO - vals rendiermos Cladonia rangiformis 100px kO - duinbekermos Cladonia pocillum 100px kO - buizerdmos Rhytidium rugosum 100px kO - zomersneeuw Cladonia foliacea Buiten Limburg 100px kO - gevorkt heidestaartje Cladonia furcata ook voor de buntgras-orde 100px kO - bleek dikkopmos Brachythecium albicans ook voor de struisgras-orde 100px kK - gewoon klauwtjesmos Hypnum cupressiforme 100px kK - grijze bisschopsmuts Racomitrium canescens 100px kK - gewoon purpersteeltje Ceratodon purpureus 100px kK - klein leermos Peltigera rufescens 100px
Biologische Waarderingskaart In de Biologische Waarderingskaart (BWK) van Vlaanderen en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is deze associatie opgenomen als Droog duingrasland van kalkrijke milieus (hd).
Dit vegetatietype staat gewaardeerd als 'biologisch zeer waardevol'.
Zie ook Droog kalkrijk duingrasland
Duinsterretjes-verbond