De Nederlandse kampioenschappen marathonschaatsen op kunstijs is een jaarlijks kampioenschap dat verreden wordt op een 400 meter kunstijsbaan in Nederland. De winnaar van deze wedstrijd rijdt een jaar in de rood-wit-blauwe trui.
Geschiedenis Sinds 1973 worden de Nederlandse kampioenschappen marathonschaatsen op kunstijs jaarlijks verreden. In 1972 vond reeds een officieus Nederlands kampioenschap plaats. Door het steeds zeldzamer worden van natuurijs verschoof het zwaartepunt van het marathonschaatsen naar de kunstijsbanen, waarna ook het nationaal kampioenschap structureel op kunstijs werd georganiseerd.
De eerste officiële titel op kunstijs werd in 1973 gewonnen door Jeen van den Berg, destijds onder de benaming Nederlands kampioenschap superlangeafstand.
De vrouwen reden hun eerste nationale kampioenschap op kunstijs in 1974. Sophie Westenbroek kwam daarbij als eerste over de finish en werd de eerste Nederlandse kampioene marathonschaatsen op kunstijs.
In 1976 vond er een officieuze editie plaats voor de veteranen. Vanaf 1977 werd er ook voor deze categorie een officieel kampioenschap georganiseerd.
Tot en met 1980 telde het NK mee voor het KNSB Cup-klassement. Daarna werd dit afgeschaft om het kampioenschap als zelfstandige wedstrijd spannender te maken.
De rood-wit-blauwe kampioenstrui werd in 1989 ingevoerd, naar voorbeeld van het wielrennen. De winnaar van het kampioenschap mag deze trui gedurende het daaropvolgende jaar dragen.
Sinds 2017 wordt het kampioenschap traditioneel op 1 januari verreden.
In 2021 vond het kampioenschap geen doorgang vanwege de coronapandemie. Als gevolg hiervan konden gedurende het seizoen 2020/2021 geen marathonwedstrijden worden georganiseerd. De editie die gepland stond in Alkmaar werd uitgesteld en uiteindelijk verreden in 2022.
Afstandontwikkeling Onderdeel 1973 1974 1975–1977 1978–1979 1980–1988 1989–1992 1993 1994 1995 1996–2004 2004–2014 2015–2016 2017–heden Mannen 150 ronden (60 km) Vrouwen — 50 ronden (20 km) 35 ronden (14 km) 40 ronden (16 km) 35 ronden (14 km) 50 ronden (20 km) 65 ronden (26 km) 60 ronden (24 km) 50 ronden (20 km) 60 ronden (24 km) 70 ronden (28 km) 80 ronden (32 km) 100 ronden (40 km)
Afstanden weergegeven in ronden (en kilometers).
Snelste tijden De onderstaande records zijn de snelste tijden die tijdens het kampioenschap zijn gereden, afhankelijk van wedstrijdverloop en omstandigheden. Onderdeel Afstand Schaatser Tijd Jaar IJsbaan Mannen 150 ronden(60 km) Christian Haasjes 1:06:08 2025 Heerenveen Vrouwen 100 ronden(40 km) Marijke Groenewoud 54:25 2025 Heerenveen
Edities
EditieJaarPlaatsAccommodatieDatumCategorieënOff.1972EindhovenIJssportcentrum Eindhoven12 maart 1972X11973HeerenveenThialf3 maart 1973X21974AmsterdamJaap Edenbaan16 februari 1974XX31975AlkmaarDe Meent17 februari 1975XX41976EindhovenIJssportcentrum Eindhoven17 januari 1976XXX51977AlkmaarDe Meent19 februari 1977XXX61978HeerenveenThialf4 februari 1978XXX71979GroningenIJsstadion Stadspark31 januari 1979XXX81980AmsterdamJaap Edenbaan2 februari 1980XXX91981AssenIJsstadion Drenthe31 januari 1981XXX101982Den HaagDe Uithof13 februari 1982XXX111983AlkmaarDe Meent22 januari 1983XXX121984DeventerDe Scheg14 januari 1984XXX131985EindhovenIJssportcentrum Eindhoven19 januari 1985XXX141986AmsterdamJaap Edenbaan25 januari 1986XXX151987HeerenveenThialf24 januari 1987XXX161988DeventerDe Scheg16 januari 1988XX X X171989AssenIJsstadion Drenthe14 januari 1989XX X X181990HeerenveenThialf13 januari 1990XX X X191991EindhovenIJssportcentrum Eindhoven12 januari 1991XX X X201992AlkmaarDe Meent11 januari 1992XX X X211993Den HaagDe Uithof9 januari 1993XX X X221994AssenIJsstadion Drenthe22 december 1993XX X X231995AlkmaarDe Meent24 december 1994XX X X241996GroningenIJsbaan Kardinge23 december 1995XX X X251997UtrechtVechtsebanen28 december 1996XX X X261998AmsterdamJaap Edenbaan27 december 1997XX X X271999DeventerDe Scheg2 januari 1999XX X X282000EindhovenIJssportcentrum Eindhoven26 december 1999XX X XX292001GroningenIJsbaan Kardinge26 december 2000XX X XX302002DeventerDe Scheg26 december 2001XX X XX312003HeerenveenThialf26 december 2002XX X XX322004UtrechtVechtsebanen26 december 2004XX X XX332005AlkmaarDe Meent2 januari 2005XX X XX342006Den HaagDe Uithof8 januari 2006XX X XX352007AmsterdamJaap Edenbaan7 januari 2007XX X XX362008AssenDe Bonte Wever6 januari 2008XX X XX372009HeerenveenThialf28 februari 2009XX X XX382010AmsterdamJaap Edenbaan17 januari 2010XX X XX392011UtrechtVechtsebanen26 december 2010XX X XX402012HeerenveenThialf26 december 2011XX X XX412013UtrechtVechtsebanen26 december 2012XX X XX422014DrontenLeisure World Ice Center5 januari 2014XX X XX432015GroningenIJsbaan Kardinge4 januari 2015XX X XX442016AmsterdamJaap Edenbaan3 januari 2016XX XXX XX452017HeerenveenThialf1 januari 2017XX XXX XX462018UtrechtVechtsebanen1 januari 2018XX XXX XX472019GroningenIJsbaan Kardinge1 januari 2019XX X XX482020EnschedeIJsbaan Twente1 januari 2020XX X XX2021AlkmaarDe Meent1 januari 2021Afgelast492022AlkmaarDe Meent1 januari 2022XX X XX502023AmsterdamJaap Edenbaan1 januari 2023XX X X X XX512024LeeuwardenElfstedenhal1 januari 2024XX X X X XX522025HeerenveenThialf1 januari 2025XX X X X XX532026HeerenveenThialf1 januari 2026XX X X X XX542027HeerenveenThialf2 januari 2027XX X X X XX
Ranglijst winnaars Bijgewerkt tot en met NK 2026.
Mannen Plaats Naam Aantal Jaren 1 Arjan Stroetinga 7x 2008, 2010, 2011, 2012, 2014, 2016, 20192 Co Giling 3x 1977, 1980, 1981 Jan Kooiman 3x 1982, 1983, 1986 Lammert Huitema 3x 1993, 1994, 1996 Jan Maarten Heideman 3x 2000, 2002, 2004 Bert Jan van der Veen 3x 2001, 2003, 2005
Vrouwen Plaats Naam Aantal Jaren 1 Irene Schouten 8x 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2022, 2023, 2024 2 Atje Keulen-Deelstra 5x 1975, 1976, 1977, 1978, 1980 3 Gretha Smit 4x 2000, 2001, 2002, 20044 Ineke Kooiman 3x 1979, 1982, 1984 Jenita Hulzebosch-Smit 3x 1998, 2003, 2005 Mariska Huisman 3x 2010, 2012, 2015
Organiserende ijsbanen IJsbaanAantalJarenThialf11x1973, 1978, 1987, 1990, 2003, 2009, 2012, 2017, 2025, 2026 en 2027Jaap Edenbaan8x1974, 1980, 1986, 1998, 2007, 2010, 2016 en 2023De Meent7x1975, 1977, 1983, 1992, 1995, 2005, (2021) en 2022IJsbaan Kardinge4x1996, 2001, 2015 en 2019Vechtsebanen5x1997, 2004, 2011, 2013 en 2018IJsstadion Drenthe3x1981, 1989, 1994De Scheg4x1984, 1988, 1999 en 2002IJssportcentrum Eindhoven4x1976, 1985, 1991 en 2000De Uithof3x1982, 1993 en 2006IJsstadion Stadspark1x1979De Bonte Wever1x2008Leisure World Ice Center1x2014IJsbaan Twente1x2020Elfstedenhal1x2024Totaal 14 ijsbanen
Records en statistieken
Jongste kampioenen Mannen Naam Jaar Leeftijd Emiel Hopman 1984 20 jaar en 255 dagen René Ruitenberg 1992 21 jaar en 39 dagen Ingmar Berga 2007 22 jaar en 179 dagen Christian Haasjes 2025 22 jaar en 248 dagen Peter Baars 1997 25 jaar en 82 dagenVrouwen Naam Jaar Leeftijd Linda van de Berg 1985 18 jaar en 214 dagen Foske Tamar van der Wal 2006 19 jaar en 92 dagen Sandra Zwolle 1994 22 jaar en 288 dagen Lilian van Tol 1987 23 jaar en 15 dagen Jenita Smit 1998 23 jaar en 49 dagen
Eerste overwinning op kunstijs tijdens NK Mannen Naam Jaar Ton Groot 1974 René Ruitenberg 1992 Peter Baars 1997 Luc ter Haar 2024Vrouwen Naam Jaar Ineke Kooiman-van Homoet 1979 Rixt Meijer 2012
Meeste overwinningen Mannen Naam Overwinningen Jaren Arjan Stroetinga 7x 2008, 2010, 2011, 2012, 2014, 2016 en 2019Vrouwen Naam Overwinningen Jaren Irene Schouten 8x 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2022, 2023 en 2024
Meeste medailles Mannen Naam Medailles Jaren Arjan Stroetinga 9x 2007, 2008, 2010, 2011, 2012, 2014, 2016, 2019 en 2020Vrouwen Naam Medailles Jaren Irene Schouten 9x 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020, 2022, 2023 en 2024
Familiemedailles In deze lijst gaat het over broer en zus die bij de mannen en vrouwen los van elkaar op het podium stonden. Familienaam Naam man PositieNaam vrouwPositieJaarHuismanSjoerd Huisman Mariska Huisman2010Schouten Simon Schouten Irene Schouten2016SchoutenSimon Schouten Irene Schouten2018
Ouder-kind podiumplaats In deze lijst gaat het over een ouder en hun kind die allebei, los van elkaar, op het podium stonden. Naam ouder Jaar podiumplaatsNaam kindJaar podiumplaatsAtje Keulen-Deelstra 1975, 1976, 1977, 1978, 1980Boukje Keulen1991, 1992Tilly Bakker-Alderts1985Bianca Bakker2019
Zie ook Nederlandse kampioenschappen marathonschaatsen op natuurijs Open Nederlandse kampioenschappen marathonschaatsen op natuurijs
Categorie:Nederlandse kampioenschappen marathonschaatsen op kunstijs