De De la Court-Prijs is een prijs die in principe elke twee jaar door de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen wordt uitgereikt aan een persoon voor onbezoldigd onderzoek buiten de gebruikelijke kaders van geestes- of sociale wetenschappen.In de praktijk blijkt de uitgave te kunnen variëren tussen een en vijf jaar (zie lijst van laureaten).
De prijs, een bedrag van 7.500 euro met een zilveren medaille, is vernoemd naar Johan (1622-1660) en Pieter de la Court (1618-1685). Deze broers behoorden in de zeventiende eeuw tot de meest succesvolle lakenreders van Leiden, en ze schreven samen zowel economische als politieke werken die lange tijd van invloed zouden zijn op de Nederlandse maatschappij.
De De la Court-Prijs is in 1999 voor het eerst uitgereikt, nadat de afzonderlijke Johan de la Court-Prijs en Pieter de la Court-Prijs, die sinds 1985 werden uitgereikt, werden samengevoegd.
Historie De geschiedenis van de De la Court-Prijs begon toen de Minister van Onderwijs en Wetenschappen in 1985 besloot jaarlijks prijzen uit te reiken voor kwalitatief goed onbezoldigd onderzoek. De prijzen waren bedoeld ter stimulering en ter waardering van het onbezoldigd onderzoek op het terrein van de zogenaamde alfa- (geestes-) en gamma- (sociale-) wetenschappen.
De jurering werd opgedragen aan de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW). De prijs van 25.000 gulden en twee aanmoedigingsprijzen van 10.000 gulden zouden jaarlijks toegekend worden binnen beide onderzoeksterreinen.
Aan de prijzen werden de namen van de gebroeders De la Court verbonden: de Johan de la Court-Prijs zou voor de geesteswetenschappen zijn, en de Pieter de la Court-Prijs voor de sociale wetenschappen. Naast het geldbedrag zouden de laureaten van de prijzen respectievelijk een zilveren dan wel bronzen medaille (aanmoedigingsprijzen) ontvangen.
Laureaten JaarLaureaatPrijsMotivering2024Sandra LangereisDe la Court-Prijs2020Myriam EverardDe la Court-Prijs"wetenschappelijke oeuvre waarin de rol van vrouwen in de Nederlandse geschiedenis centraal staat"2016Karin ScheperDe la Court-PrijsThe Islamic Bookbinding Tradition. A Book Archaeological Study, proefschrift over de islamitische boekbindtraditie.2014Marcel SpiertsDe la Court-PrijsMiddels het boek De stille krachten van de verzorgingsstaat. Geschiedenis en toekomst van sociaal-culturele professionals, een proeve van toegepast sociaal-wetenschappelijk onderzoek, wordt getoont dat de wetenschap zich aan de praktijk dienstbaar kan maken door het sociaal werk ‘op begrip te brengen’.2013Bram JagersmaDe la Court-PrijsVernieuwende onderzoek naar het Soemerisch, een van de oudst overgeleverde talen.2008Joost WeltenDe la Court-PrijsIn dienst voor Napoleons Europese droom2005Clemens HogenstijnDe la Court-PrijsProefschrift Het Algemeen Welzijn van het Volk. Een politiek- en rechtshistorische studie van Deventer in de Patriottentijd (Nijmegen, 2004)2002Dini HelmersDe la Court-PrijsGescheurde bedden. Oplossingen voor gestrande huwelijken, Amsterdam 1753-1810 over huwelijksperikelen in Amsterdam in de tweede helft van de achttiende eeuw1999Krijnie N. CiggaarDe la Court-PrijsStudie "Western Travellers to Constantinople. The West and Byzantium 962-1204." 1996André LehrJohan de la Court-Prijs1996Mw. H. van Voorst Vader-Duyckinck SanderPieter de la Court-PrijsLeven en laten leven: een biografie van ir. Adriaan Stoop 1856-19351993Joseph Leonardus Maria VosPieter de la Court-PrijsStudie De Spiegel der Volksziel. Volksliedbegrip en cultuurpolitiek engagement in het bijzonder in het socialisme en katholieke jeugdidealisme tijdens het interbellum.1993Louise Elisabeth van den Bergh-HoogterpJohan de la Court-PrijsStudie Goud- en zilversmeden te Utrecht in de late middeleeuwen.1991Evert van den BergJohan de la Court-PrijsStudies op het gebied van de Middelnederlandse taal- en letterkunde en de historische taalkunde.1991Hans Theodorus BloklandPieter de la Court-PrijsProefschrift Vrijheid autonomie emancipatie. Een politiek-filosofische en cultuurpolitieke beschouwing.1989Jan van DonselaarJohan de la Court-PrijsWoordenboek van het Surinaams-Nederlands.1989Jan Hendrik Leopold, Verenigd KoninkrijkJohan de la Court-PrijsOeuvre over astronomische klokken.1989J. PluisAanmoedigingsprijs Johan de la Court1989F.P. van StamAanmoedigingsprijs Johan de la CourtProefschrift The controversy over the Theology of Saumur, 1935-16501989A.P.J. Postma, FilippijnenAanmoedigingsprijs Pieter de la Court1989E. RoelofszAanmoedigingsprijs Pieter de la Court1989F.P.J.M. van VreeAanmoedigingsprijs Pieter de la Court1988Karel Adolf CitroenJohan de la Court-PrijsStandaardwerken over de geschiedenis van de Nederlandse edelsmeedkunst, waaronder zijn boek Amsterdamse zilversmeden en hun merken en het boek Valse zilvermerken in Nederland.1988D.H. DucoAanmoedigingsprijs Johan de la CourtWetenschappelijke onderzoek naar de geschiedenis van de kleipijp.1988G.A. StrijardsAanmoedigingsprijs Pieter de la CourtStrafrechtelijke publicaties.1988A.P. PieroenAanmoedigingsprijs Pieter de la CourtProefschrift over de beschermingsomvang van octrooien in Nederland, de Bondsrepubliek Duitsland en Engeland.1988J.D. QueridoAanmoedigingsprijs Pieter de la CourtStudie over de praktijk van een huisarts in een grote stad.1987Cornelis Nicolaas DubelaarPieter de la Court-PrijsOeuvre op het gebied van petroglyphen, negersprookjes en Afaka-schrift.1987Hendrik Jan SchefferJohan de la Court-PrijsPublicaties op het gebied van de geschiedenis van de pers.1987B.W.Th. DuijvestijnAanmoedigingsprijs Johan de la CourtMalegijsstudiën (epos over de ridder Malegijs)1987G.B. JanssenAanmoedigingsprijs Johan de la CourtGeschiedenis van de baksteenindustrie in Nederland1987F.L. RoesAanmoedigingsprijs Pieter de la CourtStudie over wetten in de sociale wetenschappen1987J. Swagerman (psycholoog)Aanmoedigingsprijs Pieter de la CourtProefschrift over een computermodel van de kennisstructuur van emoties.
Varia De De la Court-Prijs van het KNAW en zijn voorganger Pieter de la Court-Prijs dienen niet verward te worden met de gelijknamige prijs die sinds 2019 jaarlijks door de Faculteit van Sociale en Gedragswetenschappen aan de Universiteit van Leiden wordt uitgereikt.
Externe links Beschrijving en voorwaarden voor de De La Court-Prijs op de website van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen. Afbeeldingen van de bronzen medailles die komen met de (aanmoedigingsprijzen van) Johan de la Court-Prijs en de Pieter de la Court-Prijs.Catalogus van de penningcollectie van het Trippenhuis, KNAW, versie 2: 2020, p.24. De catalogus toont slechts de bronzen medailles. Volgens KNAW waren bronzen medailles voor aanmoedigingsprijzen, terwijl zilveren medailles voor de hoofdprijs gebruikt werden. Ook de huidige De la Court-Prijs is vergezeld met een zilveren medaille.
Categorie:Nederlandse wetenschapsprijs Categorie:Sociale wetenschap Categorie:Geesteswetenschappen Categorie:Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen