miniatuur|Prins Sabahaddin (1877-1948) Sultanzade Mehmed SabâhaddinOf: Mehmet Sabâhattin Bey (Constantinopel 3 februari 1877Andere bronnen geven 13 februari 1879 als geboortejaar. - Neuchâtel 30 juni 1948), beter bekend als Prins Sabahaddin, was een Jong-Turkse liberale socioloog en politicus. Na de revolutie in 1908 brak hij met de Unionisten en werd hij oprichter van de Vrijheidspartij. Hij werd ter dood veroordeeld in 1913, waardoor hij vluchtte naar Brits Egypte. Sabahaddin was lid van de Ottomaanse dynastie en werd daarom ook verbannen uit de Turkse republiek. De rest van zijn leven bracht hij door in ballingschap. In 1952 werd toestemming gegeven om hem te begraven in Turkije. Samen met Ziya Gökalp wordt Prins Sabahaddin beschouwd als een van de twee oprichters van de Turkse sociologie.
Biografie Prins Sabahaddin werd geboren als zoon van Damat Mahmud Celâleddin Pasja (1853-1903), staatsman en Seniha Sultan (1852-1931), dochter van sultan Abdülmecit en zuster van sultan Abdülhamit II. Sabahaddin was de neef van maar liefst vier sultans: Murat V, Abdülhamit II, Mehmet V en Mehmet VI. Hij ontving privé-onderwijs in het paleis van zijn ouders.HAKAN ARSLANBENZER: Prince Sabahaddin: How can Turkey be saved? 10 februari 2018 - Daily Sabah Hij leerde verschillende talen en sprak vanaf zijn jeugd vloeiend Frans.
In 1899 vluchtte hij met zijn vader, die een tegenstander van het autoritaire beleid van sultan Abdülhamit II was, naar Genève. Later vestigden zij zich in Parijs en Londen. Met zijn vader was hij een van de belangrijkste oppositieleden die in ballingschap verkeerden.
Net als zijn vader, die in 1903 overleed, hield prins Sabahaddin er uitgesproken liberale ideeën op na en streefde hij naar een omwenteling in het Ottomaanse Rijk en de instelling van een constitutionele monarchie. Hij was een aanhanger van het Ottomanisme dat een samenwerking behelsde tussen de verschillende nationaliteiten en religies in het Ottomaanse Rijk. Daarnaast geloofde hij dat alleen decentralisatie en economisch liberalisme het Rijk van de ondergang kon redden. Aanvankelijk verkeerde hij in de kringen van het Comité voor Eenheid en Vooruitgang, maar hij distantieerde zich na verloop van tijd van het door het Comité voorgestane economisch nationalisme en de nadruk op een sterk centraal gezag. In 1902 werd de Liga voor Particulier Initiatief en Decentralisatie (Teşebbüs-i Şahsi ve Adem-i Merkeziyet Cemiyeti) door hem opgericht, die zich al snel ontwikkelde tot een tegenstander van het Comité voor Eenheid en Vooruitgang.
Na de constitutionele omwenteling in 1908 waarna er een einde kwam aan het autocratische bewind van de sultan, keerde prins Sabahaddin naar Constantinopel terug en stichtte met medestanders afkomstig uit de liberale vleugel van het Comité voor Eenheid en Vooruitgang de Ottomaanse Liberale Partij. Bij de verkiezingen van 1908 moest de partij het afleggen tegen het Comité voor Eenheid en Vooruitgang en wist maar een beperkt aantal zetels in het parlement te veroveren. De partij werd ervan beschuldigd betrokken te zijn geweest bij de mislukte coup van 1909. Zo werd gesteld dat de sultan, hoge officieren en staatsfunctionarissen een einde probeerde te maken aan de macht van het Comité voor Eenheid en Vooruitgang. De liberale partij werd voor enige tijd verboden, maar kon later haar activiteiten weer hervatten. Sabahaddin vluchtte in 1913 naar Zwitserland, nadat hij en zijn partijleden er van werden beschuldigd achter de aanslag op grootvizier Mahmut Şevket Pasja. Hij keerde pas na de Eerste Wereldoorlog terug naar Turkije. Terug in zijn vaderland probeerde hij tevergeefs een nieuwe partij op te richten.
In 1924, na de instelling van de Turkse republiek, werd Sabahaddin net als alle andere leden van de Osmaanse dynastie het land uitgewezen. Hij vestigde zich in Neuchâtel, Zwitserland, waar hij in 1948 overleed. Zijn stoffelijk overschot werd in 1952 naar Turkije overgebracht en bijgezet in het familiegraf.
Als socioloog was hij een volgeling van Émile Durkheim, Pierre Guillaume Frédéric le Play, Henri de Tourville en Edmond Demolins. Hij werd daarnaast sterk beïnvloed door het klassiek liberalisme en onderging de invloed van de meer mystieke richting binnen de Islam.
Zie ook Ottomaanse Liberale Partij Comité voor Eenheid en Vooruitgang
Literatuur Erik J. Zürcher: Een geschiedenis van het moderne Turkije, 1995 Uitgeverij Sun / Nijmegen
Externe link Biografie
Verwijzingen
Categorie:Persoon in het Ottomaanse Rijk Categorie:Turks politicus Categorie:Turks wetenschapper