thumb|Afmetingen, diameters, profiel van de geplande tunnelkokers. thumb|Grafische weergave van het Franse traject met in zwart de bestaande lijn en tunnel thumb|Grafische weergave van het Italiaans traject met in zwart de bestaande lijn De Mont d'Ambin-basistunnel is een spoorwegtunnel in aanleg, een basistunnel onder de Dents d'Ambin en de Mont d'Ambin op de grens tussen het Franse departement Savoie en de Italiaanse regio Piëmont. De tunnel is een onderdeel van de geplande internationale hogesnelheidslijn tussen Lyon en Turijn waarvan het ook het uitgesproken duurste en bouwtechnisch ingewikkeldste onderdeel vormt. De Mont d'Ambin-basistunnel is de vervanging en capaciteitsuitbreiding van de Fréjustunnel, een spoortunnel uit 1871. Omdat de Mont d'Ambin onderdeel is van het Mont-Cenismassief, wordt hij ook soms Mont Cenis-basistunnel genoemd.
Kenmerken De tunnel heeft een geplande lengte van 57,5 kilometer, wat vergelijkbaar is met de Gotthard-basistunnel (57,1 km), de Seikantunnel (54 km) en de Kanaaltunnel (50 km). De Franse tunnelmond ligt in Saint-Martin-de-la-Porte, gelegen in de Maurienne, een vallei die al lang een belangrijke verbindingsroute vormt tussen de twee landen. De Italiaanse tunnelmond wordt voorzien op het grondgebied van de gemeente Susa in de eveneens historische verbindingsvallei Valle di Susa. Specifiek in deze laatste vallei hebben actiegroepen ervoor gezorgd dat omwille van natuurbescherming en de bestaande natuurbeschermingszones de tunnel 5,5 km langer moest worden en overeenkomstig verder en lager moest uitmonden in de Valle di Susa, in Susa zelf.
De kostprijs van dit Frans-Italiaans traject werd in januari 2018 geschat op 26 miljard euro, waarvan 8 miljard euro voor de tunnel. Inmiddels zijn de kosten voor de tunnel opgelopen tot ca. 11 miljard euro. De kosten worden gedragen door de beide nationale regeringen, met gedeeltelijke financiering door de Europese Gemeenschap die 40% van de totale kosten draagt. De tunnel zal gebruikt worden door vrachttreinen, en vrachttreinshuttleverbindingen aan een snelheid van 100 km/h en door hogesnelheidstreinen voor passagiersvervoer aan 220 km/h.
Contracten voor de basistunnel werden in juli 2021 toegekend:
Perceel 1 (€1,47 miljard) voor 22 km tussen Villarodin-Bourget/Modane en het oostelijke (Italiaanse) portaal; verwacht 72 maanden te duren Perceel 2 (€1,43 miljard) voor 23 km tussen Saint-Martin-de-la-Porte/La Praz en Modane; verwacht 65 maanden te duren Perceel 3 (€228 miljoen) voor 3 km tussen Saint-Martin-de-la-Porte en het Westelijke (Franse) portaal bij Saint-Julien-Mont-Denis; de kortste, maar met moeilijke geologie die veel dynamitering vereist; verwacht 70 maanden te duren
De toegangsroutes zijn minder gevorderd. De planning is gaande aan Franse zijde, maar aan Italiaanse zijde heeft de voorgestelde route felle controverse veroorzaakt, vooral in de Susavallei, waar de oostelijke poort zich bevindt, met een No TAV (no to high-speed rail)-beweging.
De goedkeuringswetgeving van 2016 zou een verlenging van de tunnel met 5 km kunnen vereisen om de impact op het lokale landschap te verminderen.
Het boren van de tunnels werd in 2022 aangevat, en de 9 km lange testtunnel die aan Franse zijde werd gerealiseerd bevindt zich met de correcte diameter op de exacte definitieve locatie van de definitieve zuidelijke tunnelkoker, waarvan dus een eerste deel als afgewerkt kan beschouwd worden. Zo'n 45 km van het traject van de geplande tunnel ligt onder Franse bodem, de resterende 12 km onder Italiaanse. Naar verwachting wordt de tunnel in 2033 in gebruik genomen.miniatuur|links|600px|Status tunnelboring juni 2023
Zie ook Hogesnelheidslijn Lyon - Turijn
Externe link
Officiële website
Categorie:Bouwwerk in Piëmont Categorie:Spoortunnel in Frankrijk Categorie:Spoortunnel in Italië Categorie:Turijn (metropolitane stad) Categorie:Verkeer en vervoer in Savoie Categorie:Bouwwerk in Savoie Categorie:Basistunnel