miniatuur|Logo miniatuur|60 op elkaar gestapelde Starlink-testsatellieten vlak voor ze in mei 2019 door de Falcon 9-raket in hun baan werden losgelaten miniatuur|De fabriek van SpaceX in Redmond (WA) waar de satellieten worden geproduceerd.
Starlink is een satellietconstellatie van het Amerikaanse ruimtevaartbedrijf SpaceX voor het aanbieden van internettoegang. Via duizenden satellieten die in een lage aardbaan geplaatst zijn levert het bedrijf wereldwijd breedbandinternet tegen een prijs die vergelijkbaar is met huidige (bekabelde) internetverbindingen. De gebruiker heeft hiervoor een antenne nodig die “zo groot als een pizzadoos” is.
Een van de doelen van Starlink is volgens de directeur van SpaceX Elon Musk het verdienen van geld om de ontwikkeling van marsraket Starship en aanverwante missies van SpaceX mee te financieren. Er zijn vergunningen voor het operationeel netwerk met tot 12.000 satellieten en SpaceX vroeg in oktober 2019 een vergunning voor een uitbreiding met nog eens 30.000 satellieten aan., SpaceX submits paperwork for 30,000 more Starlink satellites, SpaceNews, 15 oktober 2019 Na twee lanceringen met ieder 60 satellieten was Starlink in januari 2020 gemeten naar het aantal satellieten reeds het grootste satellietnetwerk ter wereld.
Elon Musk wil met Starlink drie tot vier procent van de internetmarkt bedienen. Het netwerk richt zich op het platteland waar geen hoogwaardig internet is en 5G-techniek onaantrekkelijk is vanwege de afstanden. Hij richt zich niet op stedelijke gebieden; een satellietnetwerk zou volgens hem nooit genoeg bandbreedte voor een dichtbevolkt gebied kunnen leveren.
Op 19 oktober 2025 werd de tienduizendste Starlinksatelliet gelanceerd. X-bericht van SpaceX Starlink, X, 19 oktober 2025
Geschiedenis Plannen voor Starlink werden vanaf 2015 bekend. Eind 2017 werd de naam Starlink gedeponeerd. Ook werd een satellietenfabriek in Redmond (Washington) geopend.
Op 22 februari 2018 werden twee testsatellieten genaamd Tintin-A en Tintin-B als secundaire vracht naar een polaire baan om de aarde gelanceerd. Deze satellieten hadden grofweg het formaat van een kleine koelkast. Het uiteindelijke netwerk zal echter in oostelijke richting om de aarde cirkelen. Het netwerk zou aanvankelijk uit 4250 satellieten bestaan die op een hoogte van ongeveer 1110 tot 1325 kilometer om de Aarde zouden draaien. Inmiddels is het beoogde aantal uitgebreid met 7518 die op een hoogte van 335 tot 346 kilometer om de aarde zullen cirkelen. Ook zal van 1600 van de origineel geplande 4250 satellieten in een lagere baan op 550 kilometer worden gebracht.
Uiteindelijk werd besloten alle satellieten op 550 km hoogte te hebben. De belangrijkste reden daarvoor is dat een defecte satelliet op die hoogte binnen enkele jaren terugvalt in de atmosfeer terwijl dat bij 1100 kilometer eeuwen zou duren en veel langdurig ruimteschroot zou veroorzaken. Tweet van Tory Bruno,Tweet (reactie) van Elon Musk, Twitter, geraadpleegd op 28 juni 2021 Op den duur zou het netwerk kunnen uitgroeien tot bijna 12.000 satellieten. De satellieten zijn voorzien van een op kryptongas werkende ionenmotor om in die lage banen om de aarde te blijven en te kunnen sturen. Dat is nodig omdat zo dicht bij de aarde nog (losse) gasmoleculen voorkomen die satellieten zonder voortstuwing in enkele maanden tijd zoveel zouden afremmen dat deze terugvallen in de atmosfeer.
De reden om de satellieten zo laag te laten vliegen is dat een kleinere fysieke afstand tussen de gebruiker en de satelliet minder vertraging en dus een snellere reactietijd oplevert. Starlink zal op het grootste deel van de Aarde beschikbaar zijn. De noord- en zuidpool zijn hierop een uitzondering.
In april 2019 ontving SpaceX een (eerste) licentie van de FCC om maximaal twee miljoen gebruikers op het netwerk te mogen aansluiten.
Starlink v0.9 Op 23 mei 2019 begon SpaceX een serie testsatellieten te lanceren. Aan boord van de Falcon 9 voor vlucht Starlink-1 waren 60 satellieten die als prototypes dienen om de functionaliteit te bewijzen.Tweet van Elon Musk, Twitter, 12 mei 2019 Deze Starlink v0.9-satellieten hebben nog niet de volledige functionaliteit waarbij de satellieten ook met elkaar kunnen communiceren. SpaceX to launch “dozens” of Starlink satellites May 15, more Starlink launches to follow, SpaceNews, 7 mei 2019 Ze zijn wel een stuk kleiner en vooral platter dan de Tintin-satellieten. Ze zijn zo ontworpen dat ze geen speciale raket-adapter nodig hebben maar op elkaar gestapeld worden. Met een gezamenlijke massa van ongeveer 13.620 kg (227 kg per stuk) is dit de zwaarste vracht die SpaceX tot nog toe lanceerde.
thumb|Een treintje Starlink-satellieten (batch V1L6) gezien vanuit Tübingen De nacht na de lancering van de 60 Starlink-testsatellieten kreeg de wereld voor het eerst een "trein" van 60 satellieten die zonlicht weerkaatste te zien. Dit leverde de nodige UFO-meldingen en veel media-aandacht op. Het "trein-effect" zou naarmate de afstand tussen de satellieten groter werd minder spectaculair worden. WOWOWOW!!!! A SPECTACULAR view of the SpaceX Starlink satellite train!, SatTrackCam Leiden (b)log, 25 mei 2019
Musk meldde overigens dat de vracht een totale massa van 18,5 ton heeft. Waar die resterende 5 ton uit bestaat werd niet gemeld. Er wordt in de media aangenomen dat het om een verstevigde vrachtadapter gaat omdat de standaard vrachtadapter van de Falcon 9 maximaal 10.500 kilogram kan dragen. Op een foto die Elon Musk tweette is te zien dat de neuskegel vrijwel helemaal gevuld is met satellieten (alleen het toelopende gedeelte is niet gebruikt). Deze 60 satellieten werden op een hoogte van 440 km losgelaten en stegen op eigen kracht naar een baan op een hoogte van 550 km.
Op 30 juni hadden 45 satellieten hun baan op 550 km bereikt, 5 stuks klommen nog naar hun baan en er waren nog 5 stuks die tests ondergaan voordat ze die manoeuvre maken. Bij drie van de Starlink v0.9 satellieten ging het contact verloren. Deze zullen vanzelf terugvallen naar de aarde. Twee andere satellieten zullen een deorbit-manoeuvre maken om de buitenbedrijfstelling te simuleren., 'Not Good Enough' - SpaceX Reveals That 5% Of Its Starlink Satellites Have Failed In Orbit So Far, Forbes, 30 juni 2019
Op 22 oktober 2019 verzond Elon Musk voor het eerst een Tweet via een van deze Starlink-satellieten.Tweet van Elon Musk, Twitter, 22 oktober 2019
Op 4 juni 2020 meldde satelliet-tracker Jonathan McDowell dat van de nog actieve 36 v0.9-satellieten er tussen 21 en 31 mei 35 stuks hun baan aan het verlagen waren wat erop lijkt te duiden dat ze gaan de-orbiteren., Tweet van Jonathan McDowell, Twitter, 4 juni 2020
Opbouw Starlink 1 Op 10 september 2019 zei Gwynne Shotwell op de World Satellite Business Week in Parijs dat SpaceX voor 2020 24 Starlink-lanceringen op de planning heeft staan.SpaceX plans 24 Starlink launches next year, SpaceNews, 10 september 2019 Daarmee alleen al zou het aantal Starlink-vluchten hoger zijn dan hun toenmalige lanceerjaarrecord.
Wanneer er 800 satellieten zijn geactiveerd kan worden begonnen met het aanbieden van Internet. SpaceX hoopt in 2020 of 2021 zover te zijn. SpaceX, OneWeb detail constellation plans to Congress, SpaceNews, 26 oktober 2017 Elon Musk verwacht dat de satellieten 5 jaar mee gaan en dan door de volgende generatie Starlink-satellieten worden vervangen.
Het lanceren van de satellieten kost meer dan het bouwen ervan. Wanneer SpaceX’ volgende generatie raketten genaamd Starship gereed zijn verwacht Musk dat de lanceerkosten met een factor vijf zullen afnemen. Die volledig herbruikbare raket kan 400 satellieten per keer lanceren.
Ondertussen wordt er in samenwerking met Het Pentagon gewerkt aan versleuteld Starlink-internet zodat het netwerk ook geschikt wordt voor militaire toepassingen.
De lancering van de eerste batch volledig functionele satellieten vond plaats op 11 november 2019. Deze satellieten hebben een massa van ongeveer 270 kilogram per stuk en worden in een baan op 280 kilometer hoogte losgelaten. Na een aantal tests zullen ze naar een hogere baan klimmen. Een van de 60 satellieten leek bij voorbaat al defect en werd kort na de lancering terug de atmosfeer in gestuurd.Starlink Mission (replay van livestream), YouTube-kanaal SpaceX, 11 november 2019 Dit gebeurde ook met enkele andere satellieten die later werden gelanceerd. Vanaf lancering V1L2 werd naar een andere, elliptischer parkeerbaan gelanceerd zodat de vier stalen banden waarmee de satellieten op de raket worden vastgehouden en niet-functionerende satellieten na het loslaten sneller terug in de atmosfeer vallen en verbranden met het oog op het minimaliseren van ruimteafval.
Gwynne Shotwell zei in december 2019 dat ze verwacht dat wanneer de service Starlink halverwege 2020 van start gaat het internet nog niet helemaal stabiel zal zijn maar dat dat in 2021 al sterk verbeterd zal zijn. Ook vertelde ze dat er op verschillende lanceringen verschillende experimentele coatings op de satellieten worden aangebracht om uit te vinden welke de beste is ze minder licht te laten reflecteren., SpaceX broadband service will be ‘bumpy’ at first, Gwynne Shotwell says, LA Times 7 december 2019 Er werden eind 2019 dagelijks zeven satellieten afgebouwd.
Lanceringen gebeuren meestal met 60 Starlink-satellieten per vlucht. Maar de stapel kan ook kleiner worden gemaakt om ruimte aan betalende klanten met kleine satellieten te bieden op de raket. Ook opvallend is dat de neuskegels bij Starlink-lanceringen niet zijn voorzien van de gebruikelijke akoestische demping omdat de satellieten dermate robuust zijn gebouwd dat ze zelfs onderlinge botsingen, die kort na het loslaten van de stapel kunnen gebeuren, aankunnen. Hierdoor is de herbruikbare neuskegel goedkoper, lichter en vereist deze minder onderhoud.
In juni 2020 verscheen er een formulier op de Starlink-website waarmee mensen zich kunnen aanmelden voor deelname aan het publieke bèta-testprogramma. In de zomer van 2020 begon SpaceX al met het intern testen van het netwerk.
In september 2020 meldden de nooddiensten in de Amerikaanse staat Washington dat ze bij het bestrijden van bosbranden gebruik hadden kunnen maken van Starlink. Niet eerder hadden ze een krachtig communicatiesysteem dat zo snel op afgelegen locaties was op te zetten., SpaceX’s internet-from-space Starlink system helping first responders fight fires in Washington, The Verge, 29 september 2020
In het najaar van 2020 begon SpaceX met het publieke bèta-testen van Starlink. Dit gebeurde in het noorden van de Verenigde Staten, het zuiden van Canada en Nieuw-Zeeland. Dat zijn de gebieden waar op dat moment een redelijke dekking was bereikt. Met iedere lancering is het de bedoeling het noordelijke en het zuidelijke dekkingsgebied wat dichter naar de evenaar toe te laten groeien.
In januari 2021 vroeg SpaceX bij de FCC een vergunning aan om tien Starlink-satellieten als secundaire vracht te mogen lanceren op missie Transporter-1. Deze vlucht gaat naar een polaire baan. Daarmee zou SpaceX beginnen met de opbouw van een gedeelte van hun netwerk dat dekking rond de aardpolen zou bewerkstelligen. Op 8 januari werd de toestemming verleend., FCC grants permission for polar launch of Starlink satellites, SpaceNews, 9 januari 2021 Op 24 januari werd deze missie gelanceerd.
Een opvallend detail aan de tien Starlink-satellieten waren een aantal uitstekende zwarte onderdelen die niet op eerdere Starlink-satellieten zaten. Dit bleken lasers te zijn. Deze worden gebruikt voor communicatie tussen satellieten. Het ging hier om testsatellieten die als v0.9 worden aangeduid. Musk gaf aan dat in 2021 alleen polaire satellieten worden uitgerust met lasercommunicatie, maar dat vanaf 2022 alle nieuwe Starlink-satellieten daarvan worden voorzien. In mei 2021 stonden er zes Starlink-lanceringen vanaf Vandenberg Space Force Base naar een polaire baan op de planning om in de tweede helft van dat jaar te worden uitgevoerd.