Port au Port is een schiereiland aan de westkust van het Canadese eiland Newfoundland. Het steekt uit in de grote Saint Lawrencebaai en scheidt de in het noorden gelegen Port au Port Bay van de in het zuiden gelegen St. George's Bay. Het ongeveer 375 km² grote schiereiland heeft van west naar oost een lengte van ruim 40 km en een breedte van maximaal 15 km.
Port au Port geniet vooral bekendheid als kerngebied van de Franco-Newfoundlanders. Dat is een Franstalige minderheid, een taalgroep die in de rest van het eiland Newfoundland vrijwel niet voorkomt.
Geschiedenis Franse kust De Vrede van Versailles uit 1783 tussen het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk stipuleerde dat onder meer de volledige westkust van de Britse kolonie Newfoundland deel zou gaan uitmaken van de zogenaamde Franse kust van Newfoundland. Dit was een kustgebied waar de Fransen exclusieve rechten hadden om te vissen en om vis ter plekke te verwerken. Dit recht bleef geldig tot aan de Entente Cordiale uit 1904. , Heritage Newfoundland and Labrador, 'The French Treaty Shore', 2001. Gearchiveerd. De Fransen mochten zich in principe niet permanent vestigen op Newfoundland, maar het waren vooral heel wat Acadische mensen van Cape Breton Island die in die periode naar de streek verhuisden. Alzo ontstond er een permanente Franstalige aanwezigheid., Heritage Newfoundland and Labrador, 'Port-Au-Port Peninsula', 1998 (laatste update 2017). Geraadpleegd op 30 november 2024.
In de 19e eeuw was er een tweede golf van immigratie, ditmaal van Franse vissers die hun vissersgezelschappen achterlieten en zich op het schiereiland vestigden. De nederzettingen die de Fransen op Port au Port stichtten waren Black Duck Brook (L'Anse-à-Canards), Winterhouse (Maisons-d'Hiver), Mainland (La Grand'Terre) en Cape St. George (Cap-Saint-Georges).
Voorgesteld windmolenpark In 2022 werden er door het bedrijf World Energy GH2 ambitieuze plannen voorgesteld om 164 windturbines op het schiereiland te bouwen. De opgewekte energie zou gebruikt worden om waterstof en ammoniak te produceren in een nieuw te bouwen faciliteit in Stephenville. Het project zou oorspronkelijk klaar moeten geweest zijn in 2025. , CBC News, "Tensions high on Port au Port Peninsula over wind-hydrogen megaproject", 22 december 2022. Geraadpleegd op 22 februari 2023. De plannen stuitten echter op verzet van een deel van de lokale bevolking , CBC News, "Tensions high on Port au Port Peninsula over wind-hydrogen megaproject", 22 december 2022. Geraadpleegd op 22 februari 2023. CBC News, "Wind farm company wants court to stop Port au Port protesters", 9 februari 2023. Geraadpleegd op 22 februari 2023. en in de jaren nadien ging de hype van groene waterstof wat liggen. In 2026 behoudt World Energy GH2 plannen om windturbines te plaatsen, maar dan louter voor elektricitetisproductie voor de Canadese markt. CBC News, "John Risley calls time of death on green hydrogen plans. But he's still set on wind turbines", 6 januari 2026. Geraadpleegd op 25 mei 2026.
Geografie Het schiereiland Port au Port is ruwweg te omschrijven als een driehoek die met zijn oostelijke hoek aan het vasteland van Newfoundland verbonden is.
De landengte tussen Newfoundland en het schiereiland – net ten westen van het dorp Port au Port – is op zijn smalste punt amper 400 meter breed. Het overgrote deel van die breedte wordt ingenomen door een meer genaamd Gravels Pond. Daardoor is het schiereiland in feite via een noordelijke en een zuidelijke "landbrug", die beide slechts een 50-tal meter breed zijn, met de rest van Newfoundland verbonden.
Over het noordelijke deel van de landengte loopt provinciale route 460, die het schiereiland onder andere verbindt met de 10 km verder gelegen gemeente Stephenville – de op een na grootste plaats aan Newfoundlands westkust.
Route 460 loopt vanuit de plaats Port au Port langsheen de zuidkust 45 km westwaarts tot aan Cape St. George, de gemeente aan de gelijknamige westelijke kaap van het schiereiland. De noordwest- en oostkust worden op hun beurt aangedaan door Route 463.
Aan de noordelijke punt van de 'driehoek' ligt de gemeente Lourdes. Ter hoogte van dat dorp begint een landtong die in noordoostelijke richting 22 km ver in zee loopt. De eerste 8,5 km van de landtong heeft een gemiddelde breedte van 2 km, maar de daaropvolgende 13,5 km heeft nergens een breedte die meer dan 300 meter bedraagt.
De oostkust van Port au Port is de meest onregelmatige qua vorm, onder andere door een tweede landtong (in de buurt van het gehucht Boswarlos) die ruim 8 km noordwaarts in Port au Port Bay loopt.
Plaatsen Het schiereiland Port au Port telt drie gemeenten, die hieronder tezamen met hun bevolkingsomvang (2021) vermeld zijn: Statistics Canada, '2021 Census Population, by 2016 Census Consolidated Subdivision (CCS) by Community, Newfoundland and Labrador', 2022.
Cape St. George - 809 inwoners Lourdes - 502 inwoners Port au Port West-Aguathuna-Felix Cove - 384 inwoners
Het merendeel van het schiereiland bestaat uit gemeentevrij gebied, al vallen zo goed als alle inwoners in dat gebied onder een van de negen local service districts van Port au Port. Het gaat met name om Black Duck Brook and Winterhouse, Campbells Creek, Mainland, Piccadilly Head, Piccadilly Slant-Abraham's Cove, Sheaves Cove, Ship Cove-Lower Cove-Jerry's Nose, Three Rock Cove en West Bay. Enkel de inwoners van Boswarlos hebben geen enkele vorm van lokaal bestuur.
Demografie Het schiereiland is door Statistics Canada ingedeeld onder Divisie Nr. 4. Het bestaat meer bepaald uit de Subdivisie E (in zijn volledigheid) en de bij Subdivisie D horende gemeente Port au Port West-Aguathuna Felix Cove, het dorp Boswarlos en het oostelijke deel van Campbells Creek. Cumulatief gezien betrof het volgens de census van 2021 3.299 inwoners. Het inwoneraantal vertoont een dalende trend, komende van 3.900 in 2016 en 4.071 in 2011.
Taal Volgens de Canadese volkstelling van 2021 was de bevolking van het schiereiland Port au Port ongeveer als volgt verdeeld op het vlak van moedertaalsprekers: Statistics Canada, 'Census Profile, 2021 Census of Population – Data table. Campbells Creek, Designated place (DPL), Newfoundland and Labrador (Census subdivision)', 2022. Statistics Canada, 'Census Profile, 2021 Census of Population – Data table. Division No. 4, Subd. E, Subdivision of unorganized (SNO), Newfoundland and Labrador (Census subdivision)', 2022. Statistics Canada, 'Census Profile, 2021 Census of Population – Data table. Cape St. George, Town (T), Newfoundland and Labrador (Census subdivision)', 2022. Statistics Canada, 'Census Profile, 2021 Census of Population – Data table. Lourdes, Town (T), Newfoundland and Labrador (Census subdivision)', 2022. Statistics Canada, 'Census Profile, 2021 Census of Population – Data table. Port au Port West-Aguathuna-Felix Cove, Town (T), Newfoundland and Labrador (Census subdivision)', 2022."Engels" verwijst in deze tabel naar mensen die als moedertaal "Engels" of "Engels én een niet-officiële taal" aangaven. "Frans" verwijst in deze tabel naar mensen die als moedertaal "Frans" of "Frans én een niet-officiële taal" aangaven. "Engels én Frans" verwijst in deze tabel naar mensen die als moedertaal "Engels én Frans" of "Engels, Frans én een niet-officiële taal" aangaven. Een "niet-officiële taal" verwijst naar een andere taal dan het Engels of Frans. N.B.: Onderstaande tabel omvat alle gegevens van Port au Port, met uitzondering van die van het kleine gehucht Boswarlos. Er is daarom niet met kommagetallen gewerkt.
Moedertaal Percentage Engels 93 % Frans 6 % Engels én Frans 1 %
Met zo'n zeven procent van de bevolking die het Frans als (al dan niet gedeelde) moedertaal heeft, is de Franco-Newfoundlandse minderheid uitzonderlijk groot in Port au Port. Het schiereiland werd in 1971 om die reden erkend als het enige tweetalige district (bilingual district) van de provincie. De bilingual districts werden als entiteit door de federale overheid echter afgeschaft in 1988. , Canadian Bilingual Districts: From Cornerstone to Tombstone, Quebec, 2006, pp. 13-14, 161.
Galerij
Categorie:Schiereiland van Newfoundland en Labrador