Lasioglossum is een geslacht van bijen uit de familie Halictidae.
Naam De wetenschappelijke naam werd gepubliceerd door John Curtis in 1833. British Entomology, vol. IV, Londen (1823-1840), nr. 448. Lasioglossum betekent vrij vertaald 'harige tong'. De Nederlandstalige naam voor deze bijen is groefbijen, een naam die ook wordt gebruikt voor het geslacht Halictus. Lasioglossum-soorten worden ook wel bandgroefbijen genoemd. De naam 'groef'bij is afgeleid van de groef die de vrouwtjes op het laatste achterlijfssegment hebben.
Curtis beschreef Lasioglossum tricingulum als de typesoort van dit geslacht. L. tricingulum is een synoniem van Lasioglossum xanthopus (Kirby, 1802), de roodbruine groefbij.
Soorten Lasioglossum is het meest omvangrijke geslacht van bijen, met meer dan 1700 beschreven soorten, die in talrijke ondergeslachten zijn ingedeeld (die door sommige auteurs als geslachten worden beschouwd). In Nederland zijn 48 soorten aangetroffen waarvan er zich 41 permanent hebben gevestigd.
Levenswijze Het geslacht kent een kosmopolitische verspreiding. Er is ook een verscheidenheid aan levenswijzen. Sommige soorten leven solitair, andere zijn (eu)sociaal en leven in (zeer) kleine tot middelgrote kolonies. Er zijn ook soorten die zowel solitair als eusociaal kunnen leven (facultatief solitair), afhankelijk van de plaatselijke omstandigheden. Er zijn daarnaast ook soorten die sociale parasieten zijn: deze bijen dringen binnen in het nest van een andere soort en worden de dominante, zich voortplantende, bij in de kolonie door de koningin te doden of te domineren. Zo een soort is Lasioglossum asteris uit het ondergeslacht Paralictus, die nesten van Lasioglossum imitatum binnendringt. "Invasion of Nests of Lasioglossum imitatum by a Social Parasite, Paralictus asteris (Hymenoptera: Halictidae)." Ethology vol. 103 (1997), blz. 1-11.
De meeste soorten maken hun nesten in de grond, die bestaan uit meerdere "cellen" waar de bij stuifmeel gemengd met nectar in aanbrengt als voedsel voor de zich ontwikkelende larve. Ze legt een ei op deze stuifmeelmassa en sluit dan de cel af.
Enkele in Nederland voorkomende soorten zijn: gewone geurgroefbij (Lasioglossum calceatum) matte bandgroefbij (Lasioglossum leucozonium) gewone franjegroefbij (Lasioglossum sexstrigatum)
Soortenlijst Onderstaand een lijst van 1741 soorten.
Externe links Atlas Hymenoptera (Université de Mons/Gembloux Agro Bio Tech): Lasioglossum (Lasioglossum), in België voorkomende soorten van het ondergeslacht Lasioglossum (Lasioglossum) idem, in Europa en het Middellandse Zeegebied Nederlandse bijen en hun relaties: Groefbijen (Lasioglossum)
Bronvermelding