thumb|400px|alt=Een bruine vulkaan op de achtergrond met een witte rookpluim die uit de top opstijgt, tegen een bewolkte hemel in het namiddaglicht, en bruine bergen op de voorgrond.|Oost-Java met de actieve Semeru op de achtergrond en de Bromo op de voorgrond. thumb|Eilanden van Oost-Indonesië vanuit ISS. Zes actieve vulkanen zijn zichtbaar: vijf in Oost-Java, en de Rinjani in Lombok. De topografie van Indonesië wordt gedomineerd door vulkanen die zijn ontstaan door de subductie van de Euraziatische Plaat en de Indo-Australische plaat. Een aantal vulkanen is bekend om hun uitbarstingen, zoals de Krakatau vanwege de wereldwijde gevolgen in 1883, Toba om de supereruptie die ongeveer 74.000 BP plaatsvond en leidde tot een zesjarige vulkanische winter, en de Tambora vanwege de uitbarsting van 1815, de hevigste die is geregistreerd in de geschreven geschiedenis.
De vulkanen van Indonesië maken deel uit van de Pacifische Ring van Vuur. De 150 vulkanen in onderstaande lijst zijn gegroepeerd in zes geografische regio's, waarvan er vier horen tot de Soendaboog en het Soendatrog-systeem. De overige twee groepen zijn vulkanen van Halmahera en omliggende vulkanische eilanden enerzijds, en de vulkanen van Celebes en de Sangihe-eilanden anderzijds. Deze laatste groep vormt een vulkanische boog samen met de Filipijnse vulkanen.
De actiefste vulkanen zijn de Kelud en Merapi op Java, die samen verantwoordelijk zijn voor duizenden doden in de regio. Sinds het jaar 1000, is de Kelud meer dan 30 keer tot uitbarsting gekomen, waarvan de grootste een waarde van 5 op de vulkanische-explosiviteitsindex (VEI) bereikte, terwijl de Merapi meer dan 80 erupties heeft gehad in diezelfde periode. Vanwege zijn hoge vulkanische activiteit heeft de Internationale Vereniging van Vulkanologie en Chemie (IAVCEI) in 1995 besloten de Merapi op te nemen in de lijst van Vulkanen van het Decennium.
In 2012 waren er 127 actieve vulkanen in Indonesië en ongeveer 5 miljoen mensen die woonden of werkten binnen de gevarenzone van deze vulkanen. De zware aardbeving van 26 december 2004 heeft mogelijk geleid tot een verstoring van het patroon van vulkaanuitbarstingen. Zo wordt de eruptie van 2010 van de Sinabung, die sinds de jaren 1600 geen uitbarsting heeft gehad, gepresenteerd als een mogelijk voorbeeld van deze hypothese.
Definitie en bronnen thumb|500px|Locatie van de belangrijkste vulkanen in Indonesië. Er bestaat geen eenduidige standaarddefinitie voor wat onder "vulkaan" dient te worden verstaan. Het kan worden gedefinieerd als een vulkanische uitgang of krater, een vulkanische kegel- of bergstructuur, of een vulkanisch veld. Ook kan de binnenkant van oude vulkanen dusdanig zijn geërodeerd, dat zich een nieuwe ondergrondse magmakamer vormt en daarmee een nieuwe afzonderlijke vulkaan. Een groot aantal van de nu actieve vulkanen zijn ontstaan als jonge parasitische kegels voortgekomen uit flankopeningen of een bestaande centrale krater. Sommige vulkaankegels zijn gegroepeerd onder een enkele vulkaannaam, zoals het Tenggercaldera-complex, ook al kent de lokale bevolking de verschillende vulkaankegels afzonderlijke namen toe. De status van een vulkaan, actief, slapend of uitgedoofd, kan niet altijd met zekerheid worden vastgesteld. Een indicatie voor die status wordt doorgaans bepaald aan de hand van historische gegevens, koolstofdatering of geothermische activiteit.
Deze lijst is voornamelijk ontleend aan het boek Volcanoes of the World, samengesteld door de vulkanologen Tom Simkin en Lee Siebert, waarin de vulkanen zijn opgenomen die in de laatste 10.000 jaar (Holoceen) actief zijn geweest. Voor Indonesië, hebben Simkin en Siebert gebruik gemaakt van een catalogus van actieve vulkanen uit de publicatiereeks van de International Association of Volcanology and Chemistry of the Earth's Interior (IAVCEI). Hoewel de door Simkin en Siebert samengestelde lijst als de meest complete lijst van vulkanen in Indonesië kan worden beschouwd, varieert de nauwkeurigheid van de gegevens met betrekking tot recente vulkaanuitbarstingen en slachtoffers van regio tot regio. Aanvullende informatie is gebaseerd op de gegevens van het Volcanological Survey of Indonesia (VSI), een Indonesische overheidsinstelling die verantwoordelijk is voor het volgen van vulkanische activiteit en de mitigatie van geologische gevaren, en wetenschappelijke bronnen.
Geografische groepen Sumatra thumb|Kaart met de locatie van de vulkanen en geologische breuklijnen van Sumatra. De geografie van Sumatra wordt beheerst door het Bukit Barisangebergte ("bukit barisan" betekent letterlijk: "heuvelrij" of "heuvellijn"), met de Kerinci (3.800 m) als hoogste top. De bergketen strekt zich 1.700 km uit van het noorden naar het zuiden van het eiland en is gevormd door de noordoostelijke beweging van de Australische Plaat die onder de Euraziatische Plaat schuift. De plaat beweegt met een convergentiesnelheid van 5,5 cm per jaar en dit subductieproces heeft grote aardbevingen veroorzaakt aan de westkant van Sumatra, waaronder de zware Sumatra-Andaman aardbeving van 2004. Deze tektonische beweging is niet alleen verantwoordelijk voor aardbevingen, maar heeft ook geleid tot de vorming van magmakamers onder het eiland.
Slechts een van de 35 actieve vulkanen, Weh, is gescheiden van het Sumatraanse vasteland. Deze afscheiding vond plaats gedurende het Pleistoceen, toen het na een grote vulkaanuitbarsting ontstane laagland tussen Weh en de rest van Sumatra door zeewater werd overspoeld. De grootste vulkaan op Sumatra is de supervulkaan Toba die zich in het Tobameer bevindt. Dit meer, met een omvang van 100 km bij 30 km, is ontstaan na het instorten van de enorme caldera die was gevormd door een "mega-kolossale" eruptie circa 74.000 jaar geleden. Deze eruptie had een waarde van 8 op de VEI-schaal, de hoogst mogelijke waarde van een vulkaanuitbarsting.
Naam Vorm Hoogte (meters) Laatste uitbarsting (VEI) Coördinaten Weh stratovulkaan 617 -2588000Pleistoceen Seulawah Agam stratovulkaan 1.810 1839 (2) Peuet Sague complexe vulkaan 2.801 (2) Geureudong stratovulkaan 2.885 1937 Kembar schildvulkaan 2.245 -2588000 Pleistoceen Sibayak stratovulkaan 2.212 1881 Sinabung stratovulkaan 2.460 - (4) Toba supervulkaan 2.157 -72.000 (8) Helatoba-Tarutung fumaroleveld 1.100 -2588000Pleistoceen Imun onbekend 1.505 onbekend Sibualbuali stratovulkaan 1.819 onbekend Lubukraya stratovulkaan 1.862 onbekend Sorikmarapi stratovulkaan 2.145 1986 (1) Talakmau complexe vulkaan 2.919 onbekend Sarik-Gajah vulkaankegel onbekend onbekend Marapi complexe vulkaan 2.885 2025 (2) Tandikat stratovulkaan 2.438 1924 (1) Talang stratovulkaan 2.597 (2) Kerinci stratovulkaan 3.800 (2) Hutapanjang stratovulkaan 2.021 onbekend Sumbing stratovulkaan 2.507 (2) Kunyit stratovulkaan 2.151 onbekend Pendan onbekend onbekend onbekend Belirang-Beriti complexe vulkaan 1.958 onbekend Bukit Daun stratovulkaan 2.467 onbekend Kaba stratovulkaan 1.952 (1) Dempo stratovulkaan 3.173 2025 Patah onbekend 2.817 onbekend Bukit Lumut Balai stratovulkaan 2.055 onbekend Besar stratovulkaan 1.899 (1) Ranau caldera 1.881 onbekend Sekincau Belirang caldera 1.719 onbekend Suoh caldera 1.000 Hulubelu caldera 1.040 1836 Rajabasa stratovulkaan 1.281 1798
Java en de Straat van Soenda De Straat van Soenda is een zeestraat tussen Sumatra en Java. De Krakatau ligt tussen beide eilanden, in het midden van de Straat van Soenda. In 1883 vond er een grote explosieve vulkaanuitbarsting plaats die twee derde van het vulkaaneiland vernietigde en slechts een grote caldera onder het zeeoppervlak achterliet. Deze cataclysmische explosie was hoorbaar tot in het eiland Rodrigues in de buurt van Mauritius, op een afstand van ongeveer 4.800 km. In het midden van de caldera ontwikkelde zich later een nieuwe parasitische kegel, genaamd Anak Krakatau ("kind van Krakatau"), die in 1930 boven het zeeoppervlak rees. De boven zee uitstekende restanten van de Krakatau, volgend op de eruptie van 1883, vormen de eilandjes Sertung, Panjang en Rakata.
Hoewel Java kleiner is dan Sumatra, heeft het een hogere concentratie aan actieve vulkanen. Er zijn 45 actieve vulkanen op het eiland, zonder de 20 kleine kraters en vulkanische kegels van het Dieng-vulkaancomplex en de jonge vulkaankegels in het Tengger-calderacomplex mee te rekenen. De actiefste vulkanen op Java zijn de Merapi, Semeru en de Kelud. De Semeru is sinds 1967 ononderbroken in eruptie. De Merapi is sinds 1995 opgenomen in de lijst van Vulkanen van het Decennium. Ijen onderscheidt zich door een calderameer met een unieke turquoise kleur en een extreem hoge zuurgraad (pH<0,3). In onderstaande lijst zijn een aantal vulkanen gegroepeerd om hun onderlinge geografische nabijheid.
Naam Vorm Hoogte (meters) Laatste uitbarsting (VEI) Coördinaten KrakatauDe hier opgegeven hoogte van de Krakatau is die van Rakata, en niet van de actieve Anak Krakatau caldera 813 Pulosari stratovulkaan 1.346 onbekend Karang stratovulkaan 1.778 onbekend Kiaraberes-Gagak stratovulkaan 1.511 (1) Perbakti stratovulkaan 1.699 onbekend Salak stratovulkaan 2.211 (2) Gede stratovulkaan 2.958 (2) Patuha stratovulkaan 2.434 onbekend Wayang-Windu lavakoepel 2.182 onbekend Malabar stratovulkaan 2.343 onbekend Tangkuban Perahu stratovulkaan 2.084 (1) Papandayan stratovulkaan 2.665 (2) Kendang stratovulkaan 2.608 onbekend Kamojang stratovulkaan 1.730 -2588000Pleistoceen Guntur complexe vulkaan 2.249 (2) Tampomas stratovulkaan 1.684 onbekend Galunggung stratovulkaan 2.168 (1) Talagabodas stratovulkaan 2.201 onbekend Karaha fumarole 1.155 onbekend Cereme stratovulkaan 3.039 1951 (2) Slamet stratovulkaan 3.432 (1) Dieng complexe vulkaan 2.565 2025 (1) Sundoro stratovulkaan 3.136 (2) Sumbing stratovulkaan 3.371 1730 (1) Ungaran stratovulkaan 2.050 onbekend Telomoyo stratovulkaan 1.894 onbekend Merbabu stratovulkaan 3.145 1797 (2) Merapi stratovulkaan 2.968 2025 Muria stratovulkaan 1.625 160 v.Chr. ± 300 jaar Lawu stratovulkaan 3.265 (1) Wilis stratovulkaan 2.563 onbekend Kelud stratovulkaan 1.731 (4) Kawi-Butak stratovulkaan 2.651 onbekend Ardjoeno-Welirang stratovulkaan 3.339 (0) Penanggungan stratovulkaan 1.653 onbekend Malangvlakte maar 680 onbekend Semeru stratovulkaan 3.676 2025 Tengger stratovulkaan 2.329 (2) Lamongan stratovulkaan 1.651 (2) Lurus complexe vulkaan 539 onbekend Iyang-Argapura complexe vulkaan 3.088 onbekend Raung stratovulkaan 3.332 2025 Ijen stratovulkaan 2.799 (1) Baluran stratovulkaan 1.247 onbekend
Kleine Soenda-eilanden De Kleine Soenda-eilanden vormen een kleine archipel, die van west naar oost bestaat uit de eilanden Bali, Lombok, Soembawa, Flores, Soemba en Timor; allen bevinden zich langs de rand van de Australische Plaat en de vulkanen in het gebied zijn ontstaan door subductie. Een aantal vulkanen vormen vulkaaneilanden, zoals Sangeang Api. De Tambora-eruptie van 5 april 1815, op het eiland Soembawa, had een waarde van 7 ("super-kolossaal") op de VEI-schaal en wordt beschouwd als de grootste vulkaanuitbarsting in de geschreven geschiedenis.