Maarten Larmuseau (Zottegem, 3 januari 1983) is een Vlaams geneticus en genealoog gespecialiseerd in genetische genealogie en populatiegenetica. Hij is professor bij het Centrum voor Menselijke Erfelijkheid (CME) van de Katholieke Universiteit Leuven en deeltijds docent aan de Universiteit Antwerpen voor de vakgebieden 'genealogie' en 'genetisch erfgoed'. In 2025 omschreef het prestigieuze tijdschrift Science Larmuseau als 'the paternity detective' en een internationale pionier in de genetische genealogie.
Larmuseau onderzoekt de rol van biologische verwantschap in de samenleving. Hij verwierf internationale bekendheid met zijn onderzoek naar de historische koekoeksgraad (buitenechtelijke afstamming) en pionierde met grootschalige burgerwetenschapsprojecten zoals De Gen-iale Stamboom, De Patrijzen en MamaMito, dat maternale verwantschappen via mitochondriaal DNA onderzoekt. Zijn genetisch genealogisch werk omvat ook forensische genetica, historisch DNA-onderzoek via ancientDNA (o.a. uit vroege en late middeleeuwen) en historische DNA-identificatie (o.a. van Albert I, Ludwig van Beethoven, Franse koningen), alsook ethische vraagstukken rond genetische gegevens en menselijke resten. Levensloop Larmuseau groeide op in Zandbergen (deelgemeente van Geraardsbergen). Hij studeerde en doctoreerde aan de Katholieke Universiteit Leuven en was later ook postdoctoraal onderzoeker aan de Universiteit van Leicester. Zijn vroege onderzoek focuste op populatiegenetica van mariene vissen, maar sinds 2009 legde hij zich toe op genetische genealogie en het belang van biologische afstamming in de samenleving via de combinatie van modern DNA en ancientDNA met stambomen en familiegeschiedenis.
Wetenschappelijk werk Genetische genealogie Larmuseau ontwikkelde methoden om de graad van historische buitenechtelijke afstamming (de door hem genoemde 'koekoeksgraad') te kwantificeren via Y-chromosomen, familienamen en stamboomdata. Zijn onderzoek toonde aan dat de koekoeksgraad in West-Europa gedurende de laatste 500 jaar gemiddeld 1–2% bedraagt, met pieken in de 19e eeuw bij stedelijke arbeidersklassen. Deze bevindingen werden internationaal uitgebreid opgepikt, onder meer door The New York Times en New Scientist.
Burgerwetenschap Sinds 2009 lanceerde Larmuseau verschillende burgerwetenschappelijk projecten rond genetische genealogie samen met Familiekunde Vlaanderen, waaronder het 'DNA-project Hertogdom Brabant', 'DNA-project België' en 'De Gen-iale Stamboom'. In 2020 lanceerde Larmuseau het succesvolle MamaMito, een citizen science-initiatief waarbij 7.800+ deelnemers hun moederlijke stamreeks documenteerden. Dit leverde unieke inzichten op in maternale verwantschappen over meerdere eeuwen die werden getest via mitochondriaal DNA, met toepassingen in genealogisch en biomedisch onderzoek. In 2026 lanceerde Larmuseau De Patrijzen, het citizen science project over voorhuwelijkse kinderen in de 19e eeuw.
Historisch DNA-onderzoek Larmuseau onderzocht historische migratiepatronen, verwantschapspatronen en pathogenen via modern DNA en ancient DNA, waaronder: De 16e-eeuwse migratie van Frankrijk naar Vlaanderen, Het Merovingische grafveld in Koksijde (650–750 n.Chr.), waar twee genetisch verschillende groepen samen leefden, De begraafplaats op de Groenmarkt in Sint-Truiden (700-1800 n.Chr.) waar voor het eerst bewijs voor de pest in de 14de eeuw in de Lage Landen werd gevonden.
Hij realiseerde met zijn team reeds tal van historische identificaties via verwantschapsanalyse: Koning Albert I van België (via bloedsporen), Componist Ludwig van Beethoven (koekoekskind in stamlijn), de Zalige Idesbaldus,Een reliek in de familie, Trouw, 16 november 2016 Koning Hendrik IV van Frankrijk en koning Lodewijk XVI van Frankrijk (deze laatste twee samen met Jean-Jacques Cassiman).Genetic genealogy reveals true Y haplogroup of House of Bourbon contradicting recent identification of the presumed remains of two French Kings, European Journal of Human Genetics. Gearchiveerd op 16 augustus 2023. onderzoek naar Lamoraal van Egmont in de Zottegemse EgmontcrypteDe neus van Egmont. In:80 jaar oorlog. 2018 Amsterdam: Rijksmuseum/NTR/Atlas Contact, pp.104-107 onderzoek naar de hertogen van Brabant in de crypte van de Leuvense Sint-Pieterskerk VRT
Maatschappelijke betrokkenheid Larmuseau toont op verschillende manieren zijn maatschappelijke betrokenheid. Zo waarschuwde hij publiekelijk voor de risico’s van genetische privacy, met name bij commerciële DNA-tests. Zijn werk benadrukt de noodzaak van ethische richtlijnen voor genetisch onderzoek, vooral in forensische en genealogische contexten. Ook kaart Larmuseau vaak in opiniestukken het gebrek aan respect met menselijke resten op publieke begraafplaatsen en musea.
Daarnaast is hij columnist van Vlaamse Stam (het tijdschrift van Familiekunde Vlaanderen) en Gen.magazine (CBG Centrum voor Familiegeschiedenis), jurylid bij de Onroerend Erfgoedprijs (Agentschap Onroerend Erfgoed) en bestuurslid van het Vlaams-Nederlandse tijdschrift Volkskunde.
Larmuseu fungeerde als deskundige in Het verhaal van Vlaanderen (VRT) en Het zit in de familie (Eclips TV). Verder nam hij deel aan de theaterprojecten Bastaard (2015, met Kyoko Scholiers, over genetische familiegeheimen) en Wie we zijn (2019, met Fien Leysen en Het Nieuwstedelijke, over identiteit en familiegeschiedenis).
Prijzen en erkennning Larmuseau ontving de volgende prijzen en blijken van erkenning: Olbrechtsprijs van het Olbrechtsgenootschap (2026), Ridder in de orde van 't Manneke uit de Mane (2023), KVAB Jaarprijs Wetenschapscommunicatie (2022), EOS Publieksprijs Wetenschapscommunicatie (2022), Broederschap van het Manneken Pis van Geraardsbergen (2016), Paul Van Oye-prijs (2011, KVAB).
Opvallende activiteiten Larmuseau introduceerde de term :koekoeksgraad in de Nederlandse taal. Hij berekende dat hij 3% genetische overeenkomst deelt met Constant Lievens, nonkel van zijn overgrootmoeder – een illustratie van hoe snel autosomale DNA-verwantschap vervaagt over generaties."Via autosomaal DNA op zoek naar (nog) onbekende familieleden", Vlaamse Stam, oktober 2015, p. 303–307. Hij onderzocht het neanderthaler-DNA van Tom Waes voor de VRT-serie Het verhaal van Vlaanderen. Hij onderzocht skeletten uit museum Het Toreke in Tienen in mei 2026, waarmee hij alle bewaarde skeletten ouder dan 1000 jaar in Vlaamse musea en depots heeft bemonsterd.VRT
Publicaties (selectie)
Externe links Officiële Google Scholar-pagina Profielpagina KU Leuven
Categorie:Geneticus Categorie:Belgisch bioloog Categorie:Belgisch genealoog Categorie:Belgisch heemkundige Categorie:Bioloog