Dit is een chronologische, incomplete, lijst van gevelstenen in Waterland. De Noord-Hollandse gemeente Waterland kent een groot aantal oude en nieuwe gevelstenen.

Onder een gevelsteen wordt hier verstaan elk voorwerp dat is ingemetseld in de gevel van een pand in de Nederlandse gemeente Waterland, met een decoratieve functie. Een gevelsteen is bedoeld als herkenningsteken van het pand, doorgaans is het van steen, maar in enkele uitzonderlijke gevallen is het van gips of van hout. In dit overzicht worden driedimensionale gevelbeelden niet meegenomen, deze staan namelijk op de gevel en maken er geen deel van uit.

Geplaatst Omschrijving Kunstenaar Adres Plaats Materiaal Afbeelding± 1500Tekststeen boven het westelijke portaal van de Grote Kerk: deese doer is ghesticht t eere goed met die gelde dat ghecoeme is va symoe aards zoens doet bidt voer die siel.(vertaald: Deze deur is gesticht ter ere Gods met het geld dat gekomen is van Symon Aards zoons dood bidt voor die ziel)Voogel, p. 15Zarken 2MonnickendamLedesteenkaderloos|150x150px ± 1500 Wapen van Monnickendam, steen bestaat uit acht delen en de bekroning (gotisch in stijl) is incompleet. De twee schouderstukken zijn reproducties.Voogel, p. 45 onbekend Noordeinde 4 Monnickendam Steen 150px 1567 Slagerij Onbekend Zuideinde 3 Monnickendam Onbekend 150px ± 1600 Annunciatie Onbekend Noordeinde 95 Monnickendam Zandsteen 150px ± 1614 Leeuwen-maskers Onbekend Middendam 6 Monnickendam Zandsteen1620Jaartalsteen (replica) gedecoreerd met cartouche, schelp en engelenkopjeOnbekendKerkstraat 32MonnickendamOnbekend1623Jaartalsteen op top van de gevel, onder een pinakelOnbekendZarken 6MonnickendamOnbekendkaderloos|200x200px 1629 De kleine walvis Onbekend Zuideinde 8a Broek in Waterland Hout 150px ± 1649 Ynde Melck man Onbekend Noordeinde 79 Monnickendam Zandsteen 150px± 1650Elia door de raven gevoedOnbekendNoordeinde 71MonnickendamZandsteenkaderloos|150x150px 1658 Stadswapen Onbekend Noordeinde 4 Monnickendam Onbekend 150px1681Klokgevel met guirlandes onder de verdiepingsramen en festoenen op de randen, oeil-de-boeuf en jaartalsteen met kwabornamentenNoordeinde 11MonnickendamZandsteenkaderloos|200x200px1697Jaartalsteen in de vorm van een lint (banderolle), gebeeldhouwde omlijsting om ovale ramen, gebogen fronton met schelpvulling en festoenen op de halsgevel.OnbekendNoordeinde 43MonnickendamOnbekendkaderloos|187x187px 17e eeuw In de bonten osGerestaureerd in 1923 Onbekend Noordeinde 26 Monnickendam Steen 150px 17e eeuw Dit is Uitendam, gerestaureerd in 2000 Onbekend Noordeinde 10 Monnickendam Onbekend 150px1700Opschrift met lauwerkrans omringd door wapens en geflankeerd door twee dolfijnenOnbekendOosterpad 1Marken150x150px 1741 De Bruinvis, in de fries eronder twee (zeep)tonnen Onbekend Noordeinde 21 Monnickendam Zandsteen 150px± 1743Wapen van Monnickendam + tekst boven de deurOnbekendZarken 4MonnickendamHout176x176px 1763 Koopvaardijvlot en naam Het Lanswelvaare, een verwijzing naar de touwslagerij genaamd Het Lanswelvaare (1588-1934).Voogel, p. 39 Onbekend Kerkstraat 52 Monnickendam Zandsteen 150px ± 1780 Drie wapens, dat van: Noord-Holland, Monnickendam en Purmerend, bovenin twee stenen ter herinnering aan de restauratie van 1908 Zarken 21-23 Monnickendam Zandsteen 150px 18e-eeuws Gepolychromeerde gevelsteen met een klein zeilschip en een tekststeen daaronder met de tekst:CORNELES•pIETERSSCHYPPER•ANT•ROER Onbekend Noordeinde 81 Monnickendam Onbekend 150px1840ZonnewijzerOnbekendKerkbuurt 7MarkenSteen± 1880Monsterkop afkomstig van het Centraal Theater aan de Amstelstraat in AmsterdamOnbekendNoordeinde 59MonnickendamTufsteen± 1880Jugendstilkopjes afkomstig van een pand aan de Herengracht in AmsterdamEd KuijpersNoordeinde 59MonnickendamZandsteen 1886 Hoofd van een jongen, Jan Nieuwenhuyzen en een meisje. Het pand werd gebouwd als Jan Nieuwenhuijzen Nutskleuterschool Onbekend Noordeinde 13 Monnickendam Composietmortel 150px1839JaartalsteenOnbekendOosterpad 1Markenlinks|150x150px voor 1900 Maria boodschap Achterzijde Weezenland 18 Monnickendam Steen 150px1907Naamsteen: Hulpbetoon, naam van een organisatie dat als doel had om via werkverschaffing armoede en bedelarij te voorkomen.Voogel, p. 37Kermergracht 6MonnickendamBeton 1908 Wapen Waterlandshuis Louis J. Vreugde Zarken 21-23 Monnickendam Zandsteen 150px 1932Hier in 1932 geplaatst, deze steen bevond zich tot 1925 in het pand Fluwelen Burgwal 9, dat in dat jaar afbrandde. In die bonte koe Onbekend Haven 1 Monnickendam Zandsteen 150px 1932 Wapen van het Hoogheemraadschap van de Uitwaterende Sluizen in Kennemerland en West-Friesland Onbekend Grafelijkheidssluis Monnickendam Onbekend 1947 Voor moffenkracht en menschenjacht vonden hier vijf een schuilverblijf Onbekend Kerkstraat 12 Monnickendam Gewapend beton (origineel) Portlandsteen (replica) 150px1960Moderne gevelsteen: de vier elementen (bovenste), boekenstal (onderste)OnbekendNoordeinde 97MonnickendamOnbekend 1973 Jaartalstenen: 19, anno en 73 Onbekend Noordeinde 29 Monnickendam Onbekend 1979 Haan met tekst: In d'Haan Onbekend Dorpsstraat 64 Ilpendam Onbekend 1979 Siamese kat Annie de Groot Noordeinde 44 Monnickendam Aluminium, cement 1980 De kater op fluweel Fluwelenburgwal 14 Monnickendam Steen 150px2000Kleren maken de manJan HilbersKerkstraat 36MonnickendamKalksteen2000De gouden hand, met initialen van vrienden en dierbaren van de kunstenaar, verwijzing naar Jesaja 49: 16 en jaartal 2000 in de hoekenHerman van ElterenKerkstraat 54MonnickendamKalksteenkaderloos|225x225px 2001 De rode haan, met initialen van gezinsleden Martis Noordeinde 29 Monnickendam Kalksteen 150px 2002 Op 't Doelenpadt Lindengracht 10 Monnickendam Kalksteen 150px2002Vuurtoren met opschrift: Anno 2002onbekendDe Duikjes 4MarkenTegel2002't Knooppunt MCCMHerman van ElterenRoozendaal 6MonnickendamKalksteen 2003 De tijd vliegt onbekend 't Zand 6 Monnickendam Steen 150px 2004 De Schutsengel Fluwelenburgwal 4 Monnickendam Steen 150px2005Menoraboom met afgebroken takken met jaartallen 5702 en 1942OnbekendNoordeinde 16MonnickendamOnbekendkaderloos|200x200px 2010 Pieter Florisz, geplaatst ter herinnering aan 655 jaar stadsrechten hoek Zuideind/Gooische Kade Monnickendam 150px 2011 Een rosmolen Onbekend Monnickendam Onbekend 150px 2014 Golven inde Tijd Zuideinde 33 Monnickendam Frans kalksteen 150px 2018 De Zeemeermin Haven 10 Monnickendam Zandsteen 150px 21e eeuw Zoutzieders Onbekend 't Prooyen 3b Monnickendam Onbekend 150px 21e eeuw Twee vissen Onbekend 't Prooyen 3b Monnickendam Onbekend 150px 20e eeuw De Gekroonde Tekkel Onbekend Kerkplein 9 Broek in Waterland Onbekend 150px onbekend Jonas in de Walvis Onbekend Zuideinde 8 Broek in Waterland Hout 150px Rozenstruik Onbekend Kerkplein 13 Broek in Waterland Onbekend 150px Twee bruinvissen en een opgaande zon Onbekend Zarken 25 Monnickendam Grove kalksteen of tufsteen 150px Onbekend In de Dolfyn, Claes Sijmonsz. Dolphijns woonde in 1632 op dit adres, maar een eerste vermelding van de gevelsteen is uit 1716. De steen heeft aanzienlijke tijd in de achtergevel gezeten, waardoor deze nog als nieuw oogt. Kleur is omstreeks 2000 gereconstrueerd aan de hand van aangetroffen verfresten.Voogel, p. 58 Onbekend Noordeinde 34 Monnickendam Onbekend Elias en de raven Onbekend Noordeinde 71 Monnickendam Onbekend

* Waterland