Op 10 oktober 2015 om 10:05 lokale tijd vond in de Turkse hoofdstad Ankara de dodelijkste bomaanslag in de geschiedenis van Turkije plaats. Nabij het station Ankara Centraal vonden twee explosies plaats te midden van honderden mensen die zich aan het verzamelen waren voor een demonstratie. De demonstratie was aangekondigd als een grote vredesmars tegen het geweld van het Turkse leger en de Koerdische Arbeiderspartij (PKK), dat het land al maanden in zijn greep hield. De mars werd georganiseerd door de Turkse vakbonden KESK en DİSK, en de kamers van Architecten en Ingenieurs en Medici.Ankara'da barış mitingi öncesinde patlama: 30 ölü, 126 yaralı Cumhuriyet, 10 oktober 201530 killed, 126 injured in blasts at Ankara train station Anadolu Agency, 10 oktober 2015 De linkse politieke partij HDP ondersteunde de demonstratie.Ankara explosion: 30 dead at rally in Turkish capital BBC News, 10 oktober 2015 De aanslag vond plaats dicht bij het hoofdkantoor van de Turkse inlichtingendienst MİT.Ankara'daki Patlamada Korkunç Rakam: Savcı, 52 Kişi Öldü Dedi, Aktif Haber, 10 oktober 2015
Een video van de explosie verscheen al snel op sociale media, net zoals gebeurde na de bomaanslag in Suruç, die nog geen drie maanden eerder plaats had. Volgens ooggetuigen zou de politie al voor de medische diensten zijn gearriveerd, en zouden zij traangasgranaten en rubberkogels hebben afschoten richting de aanwezigen. Foto's van slachtoffers in wolken van traangas circuleerden ook op sociale media.Live - 'Politie gooide traangas na dodelijke aanslag Ankara', de Volkskrant, 10 oktober 2015
Verdachten Verdenkingen De leider van de HDP, Selahattin Demirtaş, zei dat de aanslag exact overeenkwam met eerdere aanslagen in Suruç en Diyarbakir, gepleegd door sympathisanten van Islamitische Staat (IS). De bommen gingen midden in de HDP-groep af, wat er volgens Demirtaş op wees dat zij het hoofddoelwit waren van de aanslag. De HDP houdt de AKP-regering verantwoordelijk voor de aanslagen. Volgens de leider van de nationalistische partij MHP is de terreur te wijten aan een inconsistent buitenlandbeleid ten aanzien van terroristische organisaties (een verwijzing naar de vermeende steun van de AKP voor terreurbewegingen als IS).
Volgens de Turkse premier Davutoğlu zijn de potentiële verdachten Islamitische Staat, de PKK en het Revolutionair Volksbevrijdingsleger (DHKP-C). Geen van deze partijen claimde echter de aanslag, en de laatste twee organisaties richten hun geweld meestal tot de staat, en in ieder geval niet tot deels ideologisch verwante linkse bewegingen. De verdenkingen richten zich echter al snel volledig op de Islamitische Staat. De AKP bleek al langer een lijst van potentiële zelfmoordterroristen te hebben. Toen premier Davutoğlu hierover een vraag kreeg maakte hij een bijzonder ondoordachte opmerking: "Verdachte terroristen worden geregistreerd. We kunnen echter niets ondernemen tot ze een criminele daad begaan".Turkey has list of suicide bombing suspects: PM Hurriyet Daily News, 13 oktober 2015 De uitspraak van de premier leidde tot grote ophef; velen vroegen zich af hoe een terrorist kan worden gearresteerd na zijn zelfmoord. Volgens veel Turken worden burgers voor een enkele kritische zin over Erdogan opgesloten, terwijl terroristen hun gang kunnen gaan.
Veel partijen in Turkije wezen in verband met de aanstaande verkiezingen op 1 november 2015 in de richting van de staat als mogelijke dader.
Volgens de minister van water- en bosbeheer, Veysel Eroğlu, zou de HDP de aanslag zelf hebben georganiseerd om stemmen te trekken.AKP'den kan donduran katliam açıklaması: Barajı geçsinler diye, Birgun, 10 oktober 2015
De dag voor de aanslag gaf de veroordeelde maffiabaas Sedat Peker een toespraak in Rize, de stad waar de familie van Erdogan vandaan komt. Peker had de bijeenkomst samen met lokale radicale geestelijken georganiseerd tegen de PKK. Tijdens zijn toespraak zei hij onder andere dat "Ze [de PKK] begrijpen het pas als overal rivieren van hun bloed stromen." Tevens gaf Peker het advies voor de AKP te stemmen, en bedreigde hij critici van president Erdogan. De openbaar aanklager van de provincie Rize maakte bekend dat het een onderzoek was gestart naar de uitspraken van Peker.Onderzoek naar Turkse maffiabaas wegens uitspraken op anti-terrorisme-bijeenkomst, Zaman Vandaag, 13 oktober 2015 Honderden extreemrechtse jongeren, die Peker zien als een soort heilige, woonden de bijeenkomst bij. Vanuit de MHP en de Grijze Wolven kreeg Peker kritiek op zijn uitlatingen. De voorzitter van de MHP in Rize noemde het een voorbeeld van hoe onder de AKP de maffia samenwerkt met de staat.MHP Rize İl Başkanı’ndan Sedat Peker için şok sözler Ulusal Kanal, 13 oktober 2015
Onderzoek Uit forensisch onderzoek bleek dat een van de daders een man tussen de 25 en 30 jaar oud was. Verdenkingen gingen al snel uit richting Yunus Emre Alagöz, de oudere broer van de zelfmoordterrorist Abdurrahman Alagöz die zich enkele weken eerder in Suruç opblies. De politie maakte de namen bekend van enkele IS-leden die recent uit Syrië waren teruggekeerd en mogelijk verband hielden met de aanslag. Alagöz stond ook op deze lijst.Emniyet, Ankara katliamında IŞİD'ci Suruç bombacısının ağabeyinden şüpheleniyor T24, 11 oktober 2015. Gearchiveerd op 7 maart 2016. De dag na de aanslag werden 14 terroristen van IS gearresteerd. Op 14 oktober werd door de Turkse politie bekendgemaakt dat het inderdaad Alagöz betrof, die zich samen met ene Ömer Deniz Dündar zou hebben opgeblazen. Beide namen kwamen voor op de lijst met potentiële zelfmoordterroristen die na de aanslag op sociale media circuleerde.Turkish police name brother of Isis suspect as Ankara bomber, The Guardian, 14 oktober 2015. Gearchiveerd op 7 maart 2022. De vader van Alagöz beweerde dat hij zijn zoon had aangegeven, maar dat de politie hem na een kort verhoor weer liet gaan. Ook de vader van de tweede verdachte zou de politie herhaaldelijk hebben gesmeekt om zijn zoon in de gevangenis op te sluiten.Two Suicide Bombers of Ankara Massacre Allegedly Identified, Bianet, 14 oktober 2015 De chefs van de politie, inlichtingen- en veiligheidsdiensten van Ankara werden op non-actief gesteld.Ankara bombing: Turkey suspends top security chiefs BBC, 14 oktober 2015 Hoewel van beide personen bekend is dat zij zich bij Islamitische Staat hadden aangesloten, en ten minste een van de twee meerdere malen Syrië had bezocht, beweerde premier Davutoğlu dat ze best wel voor de Koerdische PKK zouden kunnen hebben geopereerd.Verwarring over achtergrond aanslag Ankara, De Telegraaf, 14 oktober 2015 IS en de PKK zijn echter al geruime tijd in oorlog met elkaar.
Reacties thumb|Herdenkingsdemonstratie in Deventer, Nederland naar aanleiding van de aanslag
Premier Davutoğlu kondigde drie dagen van nationale rouw af, niet enkel voor de slachtoffers in Ankara, maar tevens voor alle slachtoffers van terreur. Alle politieke partijen braken hun politieke campagnes voor de landelijke verkiezingen af. De zogenaamde "nationale eenheid", waar de AKP-politici na de aanslag van spraken, was niet oprecht; Davutoğlu nodigde politieke partijen uit tot een dialoog, maar nodigde de HDP niet uit, terwijl veel van de slachtoffers juist actief waren voor deze linkse partij. De HDP werd voorafgaand aan de aanslag al maandenlang dagelijks beledigd en bedreigd met opheffing door president Erdogan en premier Davutoğlu.14 leden IS opgepakt in Turkije - ‘sfeer van wantrouwen is groot’, de Volkskrant, 11 oktober 2015 Hoewel er drie dagen van nationale rouw waren afgekondigd mocht er van de Turkse overheid geen herdenking plaatsvinden op de locatie van de aanslag. Een zwaarbewapend politiecordon hield de rouwstoet tegen.Volk wijst Erdogan aan als schuldige, VTM Nieuws, 11 oktober 2015. Gearchiveerd op 10 februari 2016. Op de tweede dag van nationale rouw werd de bomlocatie zonder ceremonie of toegewezen gedenkplaats weer vrijgegeven voor het drukke verkeer van de stad. Stadsbussen reden over de bloemen heen.Overheid laat Turken niet rouwen, VTM Nieuws, 12 oktober 2015. Gearchiveerd op 9 februari 2016. Een AKP-minister noemde de slachtoffers provocateurs, die hun dood aan zichzelf te wijten hadden.Woede en verdriet in Turkije na aanslag, NOS, 12 oktober 2015. Gearchiveerd op 5 maart 2016. Een herdenkingsmars in Istanbul werd verboden.İstanbul Governorate bans Ankara bombing memorial march, Today's Zaman, 13 oktober 2015
De rechtse MHP hield net zoals de linkse HDP de regering verantwoordelijk voor de aanslag.'Turkije zit vast in een diepe groef', NOS, 11 oktober 2015. Gearchiveerd op 28 november 2021.
De PKK maakte na de aanslag bekend een eenzijdig bestand af te kondigen tot de Turkse verkiezingen van 1 november. Dit bestand zou gelden zolang de PKK-strijders niet werden aangevallen. De dag na de aanslag voerde de Turkse luchtmacht echter alweer bombardementen op PKK-stellingen uit in Noord-Irak en in het Turkse zuidoosten.Turkije voert luchtaanvallen uit op PKK, Nu.nl, 11 oktober 2015. Gearchiveerd op 8 november 2020. Een Turkse gezagvoerder noemde het eenzijdige staakt-het-vuren "betekenisloos". Volgens Turkse bronnen zouden tientallen PKK-strijders zijn gedood.Turkey Focuses on ISIS Role in Fatal Ankara Bombings, Haaretz, 11 oktober 2015. Gearchiveerd op 18 oktober 2015. De PKK gaf ondanks de bombardementen aan zich aan het eenzijdig bestand te zullen blijven houden.Onderzoek aanslag Ankara richt zich op IS, NOS, 12 oktober 2015. Gearchiveerd op 3 december 2021.
Vakbonden en studenten organiseerden een tweedaagse staking voor de rouw.Students, lawyers, laborers mourn with 2-day national strike Today's Zaman, 12 oktober 2015
De Turkse overheid verbood het uitzenden van de videobeelden van de aanslag. Ook sociale media als Twitter en Facebook werden gedeeltelijk geblokkeerd.Ankara terror attack: Turkey censors media coverage of bombings as Twitter and Facebook 'blocked', The Independent, 10 oktober 2015. Gearchiveerd op 3 juni 2023. Ook alle verslaggeving over de aanslag zou (op tijdelijke basis) zijn verboden door de Turkse media-autoriteit RTÜK. Geen enkele zender gaf hier echter gehoor aan. De opgelegde mediastiltes zijn een standaard procedure geworden na grote rampen onder AKP-bewind, maar dit was de eerste keer dat media zich hier massaal niet aan hielden.
Zie ook
Bomaanslag in Reyhanlı Bomaanslag in Suruç
Categorie:Geschiedenis van Ankara Ankara Ankara Categorie:Misdrijf in 2015