Lijst van domproosten van Aken

De domproosten van Aken waren de proosten (Duits: Pröpste; tot 972 aangeduid als abten) van de Dom van Aken in de Duitse stad Aken, die vanaf de 9e eeuw tot aan het einde van het ancien régime de leiding hadden over het Mariakapittel in Aken. Het domproostschap in Aken was een belangrijke politieke functie en vormde voor veel proosten tevens een 'opstapje' voor andere hoge geestelijke ambten in het Maas-Rijngebied. Zo hadden veel domproosten tevens inkomsten uit proostschappen of kanunnikaten bij andere prestigieuze kapittels. Minstens 5 Akense domproosten werden later gekozen tot aartsbisschop van Keulen, 2 werden aartsbisschop van Mainz, 1 werd aartsbisschop van Trier. Andere Akense proosten brachten het tot bisschop van Hildesheim, Osnabrück, Paderborn, Worms, Würzburg, Bamberg, Passau, Konstanz, Metz, Straatsburg en Luik. AfbeeldingNaamPeriodeOpmerkingenFolcher ca. 887 Genoemd als abt in 887Bruno ca. 966 genoemd als abt in 966 tot 1003 vanaf 1003 bisschop van OsnabrückDirk (Theoderich) ? - 1046 Altmann van Passau vóór 1056 – 1065 Vanaf 1065 bisschop van PassauRupert ca. 1072 Koenraad (1076) ca. 1076 Wezelo ca. 1080? – 1084 Bernhard ca. 1091 Godschalk van Aken 1098 – 1106? Tevens proost van Sint-Servaas in MaastrichtAdalbert I van Saarbrücken 1108 – 1110/11 Tevens proost van Sint-Servaas in Maastricht. Vanaf 1111 aartsbisschop van MainzArnold 1112 – 1122 Hugo van Sponheim 1129 – 1137 Vanaf 1137 aartsbisschop van Keulen 1138 – 1153 Vanaf 1153 aartsbisschop van Mainz. In 1160 door de burgers van Mainz vermoordAlbert van Sponheim 1153 – 1158 Heribert 1159 – 1163 1164 – 1166; 1174 – 1177 Vanaf 1177 bisschop van Bamberg ca. 1167 Vanaf 1169 aartsbisschop van TrierAlbert ca. 1169/1170 Arnold ca. 1170/1173 Godfried van Spitzenberg-Helfenstein 1180 – 1185/1186? Filips van Zwaben 1189 – 1190; 1192 - 1193 Jongste zoon van keizer Frederik I Barbarossa. Van 1190-1191 bisschop-elekt van Würzburg, maar uiteindelijk niet benoemd. In 1193 uit de geestelijke stand getreden; daarna markgraaf van Toscane (1195–97), hertog van Zwaben (1196–1208) en Rooms-Duits tegenkoning (1198–1208)Henricus van Maastricht ca. 1191 In 1191 genoemd als proost van Sint-Servaas in Maastricht. Vanaf 1192 prins-bisschop van Worms ca. 1194 Vanaf 1194 bisschop van Hildesheim en rijkskanselier. Vanaf 1198 bisschop van WürzburgWilhelm van Querfurt(?) 1197 – 1213 1198 – 1204 Vanaf 1205 aartsbisschop van KeulenEngelbert van Berg vóór 1216 – 1218 Vanaf 1216 aartsbisschop van Keulen (Engelbert I). Vanaf 1218 tevens hertog van Gulik-Berg (Engelbert II). Vanaf 1220 plaatsvervanger (Reichsgubernator) van keizer Frederik II vanwege diens verblijf in Italië. Na zijn gewelddadige dood als heilige vereerdOtto van Everstein 1218 – 1238; 1242/1243? – 1270 Tevens proost van Sint-Servaas in Maastricht 1239 – 1242 Vanaf 1242 bisschop van BambergWalram van Gulik 1273 – 1291 Tevens proost van een Keuls kapittel. Vanaf 1278 tevens graaf van Gulik. Zijn broer Otto van Gulik was proost van Sint-Servaas in Maastricht 1292 – 1293 Vanaf 1293 prins-bisschop van Konstanz. Vanaf 1296 tevens abt van ReichenauWigbold van Holte 1294 – 1297 Vanaf 1297 aartsbisschop van KeulenGerhard van Nassau 1298 – 1311/12 Zoon van Hendrik II van Nassau. Tevens proost van het kapittel van de Basiliek van Onze-Lieve-Vrouw-Tenhemelopneming te Maastricht, proost van het kapittel van de Sint-Plechelmusbasiliek te Oldenzaal, proost van het kapittel van de Sint-Pieterskerk te Luik, proost van het kapittel van de Sint-Walburgkerk te Tiel, kanunnik van de Sint-Lambertuskathedraal te Luik en kanunnik van de Dom van MainzWerner van Tomberg ca. 1313 Hendrik van Sponheim 1314 – 1343 Hugo ca. 1343 Gerard van Virneburg 1350 – 1355 Willem van Wied 1360 – 1410 Jan van Heinsberg ca. 1411 Tevens proost van Sint-Servaas in Maastricht. Vanaf 1419 prins-bisschop van LuikJohan van Buren 1420 – 1422 Gerard van Berg 1429 – 1435 Gerard van Sayn 1435 – 1452 1452? – 1459 Vanaf 1465 graaf van Nieuwenaar-AlpenJohan van Neuenahr-Alpen 1460 – 1466 Broer van de vorige proostReinier van Pallandt 1467 – 1474 Herman IV van Hessen 1474 – 1508 Zoon van landgraaf Lodewijk I van Hessen. Al op jeugdige leeftijd kanunnik van het domkapittel van Keulen en het domkapittel van Mainz. Vanaf 1480 aartsbisschop van Keulen. Vanaf 1498 bisschop van PaderbornHendrik bei Rhein 1508 – 1541 1541 – 1562 Tevens proost in Xanten, Kranenburg en Kerpen. Vanaf 1554 tevens kanselier van Gulik-Kleef-BergHendrik van Merode van Vlatten 1563 – 1625 Karel van Metternich 1626 – 1636 Johan van Eynatten 1636 – 1653 Frans Egon van Fürstenberg 1653 – 1663 Tevens abt van Gorze en Murbach en abt-vorst van Stavelot-Malmedy. Van 1658-1663 bisschop van Metz; daarna bisschop van StraatsburgFrans Gobert van Aspremont-Lynden 1663 – 1681 Peter Dionys van Goor 1681 – 1706 Frederik Philip Ambrosius van Schellart 1707 – 1721 Frans Jozef van Manderscheid-Blankenheim-Gerolstein 1721 – 1773 Clemens Vincent van der Heyden, genaamd Belderbusch 1773 – 1794 Tevens kanunnik in Spiers, Hildesheim en Paderborn. Laatste domproost van Aken tot de opheffing van het kapittel

Zie ook Dom van Aken Onze-Lieve-Vrouwekapittel (Aken) Lijst van proosten van het Sint-Servaaskapittel te Maastricht Lijst van proosten van het Sint-Lambertuskapittel in Luik

Domproosten van Aken

Categorie:Geschiedenis van Aken (Noordrijn-Westfalen) Categorie:Kapittel Domproosten