De Sint-Martinuskerk is een kerkgebouw in Beek in de gemeente Beek in de Nederlandse provincie Limburg. De kerk is gewijd aan Martinus van Tours. Het tussen 1888 en 1910 opgetrokken gebouw is een rijksmonument.
Locatie De kerk staat aan de Burgemeester Janssenstraat aan het uiteinde van de straat Markt. Ten oosten van de kerk ligt de straat Achter de Kerk en aan de zuidzijde begint de Sint Martinusstraat. Op ongeveer 150 meter naar het noordwesten staat de Protestantse Kerk.
Geschiedenis In 1250 werd er hier de eerste kerk gebouwd. Dit was een gotische pseudobasiliek die voorzien was van een westtoren.
In de periode 1633-1835 werd de kerk gebruikt als simultaankerk waarbij de rooms-katholieken en de protestanten het kerkgebouw samen gebruikten gedurende het simultaneum. Na die tijd gebruikten de protestanten de Protestantse Kerk om te kerke te gaan.
In 1883 werd er vastgesteld dat de oude kerk te bouwvallig was geworden.
In de periode 1888-1910 werd er een nieuwe kerk gebouwd. Allereerst verrees in 1889-1890 het koor, transept en de sacristie naar het ontwerp van architect Lambert von Fisenne uit Gelsenkirchen. In 1892-1893 volgde het middenschip, de zijbeuken en het voorportaal. In 1909-1910 werd, na sloop van de oude toren, het schip uitgebreid met een travee, een westtransept en een toren naar het ontwerp van de architecten Joseph Cuypers en Jan Stuyt.
In 1998 werd er op het dak een nieuwe vieringsdakruiter met carillon geplaatst naar een ontwerp van J. Wehrung.
Opbouw Het georiënteerde kruiskerk is opgetrokken in tufsteen en zandsteen in neoromaanse stijl. Het bestaat uit een in het front naast de lengte-as geplaatste toren, een driebeukig schip met vier traveeën in basilicale opstand, een transept met vieringsdakruiter en een koor met een travee, zijkoren en halfronde koorsluiting. De toren heeft vier geledingen en wordt gedekt door een tentdak. Het gebouw is aan de buitenzijde bekleed met pilasters en een enkele steunbeer.
Aan de binnenzijde wordt de kerk gedekt door bakstenen kruisribgewelven. In het gebouw bevinden zich enkele grafzerken die uit de 16e en 17e eeuw stammen. Rond de kerk bevinden zich enkele oude grafstenen.
Restauratieplannen De kerktoren uit 1910 ging in de loop der jaren steeds schever staan. Begin 2025 stond de toren zo'n halve meter uit het lood. De toren is aan het kerkgebouw vastgebouwd. Hierdoor trekt de langzaam bewegende toren scheuren in het plafond van de kerk. Als men de toren verder laat verzakken, dan zou de toren en/of de plafondgewelven kunnen instorten.
Uit onderzoek naar de oorzaak van de verzakking bleek dat de leemlaag onder de toren veertien meter diep was. De slappe ondergrond was daarmee dubbel zo dik dan gedacht. Verder leek de fundering minder stevig gebouwd dan het ontwerp vereiste. Zo had de aannemer mogelijk wat geld gespaard.
Om het gebouw te stabiliseren werd een plan bedacht. Eerst zou men 32 groutpalen in de bodem rondom het gebouw spuiten. Hierna zou de fundering worden verbreed, zodat deze op de 80 centimeter dikke funderingspalen kwam te steunen. Het werk zou een jaar duren en 1,2 miljoen euro kosten. Het geld werd bijeen gelegd door de provincie Limburg, de gemeente Beek en de parochie.
De werkzaamheden zouden in januari 2026 beginnen, maar werden een half jaar uitgesteld. De constructeur, die bij het project werd betrokken, vroeg om extra maatregelen om de toren te stabiliseren. Hij had bij twee eerdere projecten meegemaakt, dat een toren in beweging kwam tijdens het spuiten van de groutpalen. Om dit te voorkomen, moesten eerst extra palen onder de toren worden geboord. Het project werd hierdoor met zo'n jaar verlengd en de kosten stegen naar € 2,2 miljoen.
In augustus 2026 kwam de stichting Erfgoed St-Martinuskerk Beek nog steeds een miljoen euro tekort om te beginnen met de herstelwerkzaamheden. Een tijdelijke oplossing kwam in beeld, waarbij alleen de gewelven van het kerkgebouw worden verstevigd. Zo kan de kerk voorlopig veilig worden gebruikt en de toren door een volgende generatie worden hersteld.
Galerij
Martinus Categorie:Rijksmonument in Beek