Beilerstraat 57-59 is een provinciaal monument in de Drentse hoofdstad Assen. Het pand maakt onlosmakelijk deel uit van een bouwkundige eenheid van vijf herenhuizen (nummers 57-65), die in 1904 als één blok werden ontworpen en gebouwd. Terwijl de nummers 61-65 tegenwoordig als rijksmonument zijn aangemerkt, hebben de nummers 57-59 de status van provinciaal monument. Geschiedenis
Het pand werd ontworpen door de Groninger architect en aannemer Piebe Belgraver, die op 28 april 1904 de bouwaanvraag indiende voor het volledige blok van vijf woningen. Belgraver trad hierbij op als projectontwikkelaar en introduceerde met dit project een grootsteedse schaal in Assen. Beilerstraat 57-59 vormden hierbij de eerste twee woonhuizen in de stad met drie volledige woonlagen (twee verdiepingen boven de begane grond).
Ten tijde van de bouw vormde dit robuuste blok, dat qua architectuur en volume direct uit een gevelwand van de Groningse binnenstad lijkt te zijn getrokken, een scherp contrast met de toenmalige landelijke en vrijstaande bebouwing in de directe omgeving. Hoewel dit contrast tegenwoordig minder prominent aanwezig is door de latere bouw van een groot appartementencomplex aan de zuidzijde, blijft de stedenbouwkundige impact van het blok herkenbaar.
In dezelfde periode dat Belgraver dit blok bouwde, realiseerde hij aan de achterliggende Esstraat tien arbeiderswoningen. Later, in 1908, bouwde hij verderop aan de Beilerstraat nog drie blokken van elk twee herenhuizen, die eveneens provinciaal monument zijn. Architectuur
Het pand is gebouwd in een overgangsstijl met rijke invloeden uit de neorenaissance en het eclecticisme. Hoewel het onderdeel is van een groter blok, vormt de sectie 57-59 een symmetrisch geheel binnen die wand.
Gevel en materiaal: De voorgevel is zes traveeën breed en opgetrokken uit bruinrode baksteen op een gepleisterde plint. De linkerzijgevel is uitgevoerd in rode verblendsteen en voorzien van staafankers. De gevel wordt gekenmerkt door witte speklagen, gepleisterde accenten en een geprofileerde cordonlijst tussen de eerste en tweede bouwlaag.
Details: De vensters zijn op de verdiepingen uitgevoerd als H- en T-vensters onder segmentbogen. Deze bogen zijn voorzien van gepleisterde aanzetstenen en sluitstenen met diamantkoppen, waarbij de boogvelden zijn ingevuld met diagonaal siermetselwerk. Onder de geprofileerde kroonlijst bevindt zich een fries met verdiept aangebrachte diamantkoppen tussen gecanneleerde consoles.
Balkons en entrees: Voor beide woonhelften bevindt zich op de eerste verdieping een houten balkon op consoles met een smeedijzeren balustrade. De entree van nummer 59 heeft nog de originele houten vleugeldeur met art-nouveau-houtsnijwerk.
Hekwerk: De voortuinen zijn van de straat gescheiden door een authentiek smeed- en gietijzeren hekwerk, dat bijdraagt aan de historische uitstraling van het geheel.
Waardering
Beilerstraat 57-59 wordt gewaardeerd als monument van algemeen provinciaal belang. De waardering is gebaseerd op de cultuurhistorische waarde als uitdrukking van de huisvesting van de stedelijke burgerij en de architectuurhistorische waarde van het ontwerp in eclectische stijl. Daarnaast is er sprake van een grote ensemblewaarde en stedenbouwkundige betekenis: het pand is een cruciaal onderdeel van de gevelwand tegenover het Asserbos en getuigt van de schaalvergroting die Belgraver begin 20e eeuw in de Asser woningbouw introduceerde. Zie ook Lijst van provinciale monumenten in Drenthe
Categorie:Bouwwerk van Piebe Belgraver Categorie:Woning in Assen Categorie:Provinciaal monument in Drenthe