thumb|Ykema in 1982 Jan Jelte Ykema (Harlingen, 18 april 1963) is een Nederlandse voormalig langebaanschaatser. Zijn specialisme was de sprint.
Biografie Schaatser Ykema was een succesvol sprinter, met aanleg voor de 500 en de 1000 meter. In 1985 werd Henk Gemser zijn trainer en besloot dat Ykema één seizoen niet uit zou komen in internationaal wedstrijdverband, om in die periode zijn gebrekkige techniek te verbeteren."Zoals Jan leefde kan niet meer bij profs" Nederlands Dagblad, 30 november 2009 Hierna beleefde Ykema zijn doorbraak. Zijn topjaren waren 1986-1989. Hij is bekend geworden door de "pikstart" (een citaat van Mart Smeets) tijdens de 500 meter op de Olympische Spelen van 1988 in Calgary, waar hij de zilveren medaille won. Uwe-Jens Mey (DDR) won het goud met een tijd van 36,45.
Ykema won tijdens zijn carrière drie gouden, twee zilveren en drie bronzen medailles tijdens Wereldbekerwedstrijden. Hij werd driemaal Nederlands Kampioen Sprint en haalde eveneens driemaal goud tijdens de NK Afstanden (tweemaal op de 1000 en eenmaal op de 500 meter).
Na de sport Aan het einde van het seizoen 1988-1989 zette Ykema op 26-jarige leeftijd een punt achter zijn sportcarrière. Hierna werd hij makelaar in onroerend goed. Al voordat hij zijn ijzers opborg maakte Ykema kennis met harddrugs (cocaïne). Er volgde een verslaving van liefst 15 jaar, waarin hij onder meer ook speed, heroïne, en MDMA gebruikte. In zijn slechtste periode doorzocht Ykema grofvuil op zoek naar kostbaarheden om zijn verslaving te kunnen bekostigen. In 2005 trad hij naar buiten met het verhaal dat hij verslaafd was geweest. Inmiddels is hij al enige tijd afgekickt en geeft hij gastlessen op middelbare scholen over zijn verslaving.Friesch Dagblad, 2 oktober 2007
In september 2008 werd bekend dat Ykema terugkeert op de schaatsbaan en wel als begeleider van de sprinters Jacques de Koning, Rhian Ket, Lars Elgersma en Yuri Solinger van team APPM.Jan Ykema wordt schaatscoach NOS.nl, 9 september 2008Antal Crielaard Oud-schaatser Jan Ykema kickte af van drugsverslaving en is nu coach "Geweldig om weer nodig te zijn" in Trouw, 17 september 2008, pag.17 Ykema heeft een eigen schildersbedrijf en houdt zich ook bezig met het geven van lezingen voor het bedrijfsleven. Daarnaast is hij coach van het Gewest Friesland.
Op 13 november 2009 verscheen Ykema's biografie, genaamd Jan Ykema; Pikstart, verslaving en comeback van een hypersprinter.Jan Ykema - Pikstart, verslaving en comeback van een hypersprinter Amstel Sport De auteur is Menno Haanstra.
Op 22 februari 2025 werd er door Andere Tijden Sport een documontaire gemaakt over Ykema.
Persoonlijk Ykema heeft een zoon, genaamd Jesper Ykema.
Records Persoonlijke records
Wereldrecords Nr. Afstand Tijd Datum Baan jr1. 1000 meter (junioren) 1.17,78 30 januari 1981 Davos jr2. 500 meter (junioren) 38,42 31 januari 1981 Davos jr3. 1000 meter (junioren) 1.17,49 31 januari 1981 Davos jr4. Sprintvierkamp (junioren) 155,935 31 januari 1981 Davos
Resultaten Jaar NK Afstanden NK Sprint Olympische Spelen WK Sprint 1981 20 1982 28 1983 1984 14e 500m20e 1000m 1985 1986 31 1987 18 1988 500m 1000m 500m 6 1989 500m 1000m 12
Externe link Jan Ykema
Categorie:Nederlands langebaanschaatser Categorie:Nederlands olympisch deelnemer