Johann Friedrich Gmelin (Tübingen, 8 augustus 1748 — Göttingen, 1 november 1804) was een Hannovers natuurwetenschapper, botanicus, malacoloog en entomoloog.
In 1788 publiceerde hij een uitgebreide en verbeterde editie van Systema naturae van Carl Linnaeus. Hierin maakte hij gebruik van beschrijvingen van anderen zoals John Latham die niet gebruik hadden gemaakt van de binominale nomenclatuur. Daardoor werd Gmelin, volgens de prioriteitsregel van de zoölogische nomenclatuur, soortauteur van een groot aantal soorten die feitelijk door anderen waren beschreven.
Anno 2012 is Gmelin de soortauteur van 371 nog steeds geldige vogelsoorten en 249 ondersoorten. Gill, F., Wright, M. & Donsker, D. (2012). IOC World Bird Names (version 3.1). Verder is zijn naam verbonden aan honderden weekdiersoorten.
Hij was de vader van de scheikundige Leopold Gmelin.
Werken Irritabilitatem vegetabilium, in singulis plantarum partibus exploratam ulterioribusque experimentis confirmatam, 1768 Allgemeine Geschichte der Gifte, 2 delen, 1776/1777 Allgemeine Geschichte der Pflanzengifte, 1777 Allgemeine Geschichte der mineralischen Gifte, 1777 Einleitung in die Chemie, 1780 Beyträge zur Geschichte des teutschen Bergbaus, 1783 Ueber die neuere Entdeckungen in der Lehre von der Luft, und deren Anwendung auf Arzneikunst, 1784 Grundsätze der technischen Chemie, 1786 Grundriß der Pharmazie, 1792 Geschichte der Chemie, 1799 Allgemeine Geschichte der thierischen und mineralischen Gifte, 1806
thumb|left|230px|Göttingen, Cheltenhampark, Graf van Johann Friedrich Gmelin
Categorie:Duits mycoloog Categorie:Duits botanicus Categorie:Malacoloog Categorie:Duits entomoloog