De Nationale IQ Test was een Nederlands televisieprogramma dat van 2001 t/m 2015 elk jaar op de derde woensdag van januari werd uitgezonden door de omroep BNN. In 2016 werden de Nationale IQ-test en alle andere Nationale testen uitgezonden door RTL 4. Het was een spelprogramma waarin allerlei 'bevolkingsgroepen' en bekende Nederlanders in een studio-omgeving moesten scoren op meerkeuzevragen. Gesuggereerd werd dat de uitkomst van dit spel was te vergelijken met die van een IQ-test. Kijkers konden aan de meestal uit 60 meerkeuzevragen bestaande test thuis via pen en papier, via internet en/of via het sturen van sms'jes per mobiele telefoon meedoen. In 2008 was het ook mogelijk om de test te doen via de rode knop op de UPC digitaletelevisie-afstandsbediening.

In 2007 begon er ook een gelijknamige Vlaamse versie op VTM.

Achtergrond De eerste Nationale IQ-test werd gehouden in 2001, als onderdeel van een serie Nationale Testen die maandelijks werden gehouden, waaronder de EQ-test en een sekstest. Het concept is op de Nederlandse televisie gebracht door Eyeworks en succesvol verkocht aan onder meer Nine Network (Australië), RTL Television (Duitsland), M6 (Frankrijk), Antena 3 (Spanje), RTÉ (Ierland), TV Asahi (Japan), TV One (Nieuw-Zeeland), BBC (Verenigd Koninkrijk) en Fox Broadcasting Company (Verenigde Staten).

Later werd door de Nederlandse omroep BNN alleen nog de IQ test uitgezonden, die jaarlijks ruim 1 miljoen kijkers trok. De duo-presentatie is in handen geweest van Jeroen Pauw en tot en met 2005 van Bridget Maasland. Hierbij stelde Pauw de vragen en interviewde Maasland de tribunes. In 2006 verving Patrick Lodiers Maasland en in 2007 verving Ruben Nicolai Pauw. Dit duo presenteerde ook in 2008 de show. Omdat Ruben Nicolai naar de AVRO is gegaan, is hij in 2009 vervangen door Valerio Zeno. Vanaf 2007 geeft neuropsychologe Margriet Sitskoorn als deskundige de nodige toelichtingen.

Sinds 2013 wordt in de week na de IQ-test nog een andere Nationale Test uitgezonden, de Nationale Eettest, die door Paul de Leeuw wordt gepresenteerd, waarin de kennis over eten wordt getest bij verschillende groepen en Bekende Nederlanders. Daarnaast zijn er in juni ook nog de Nationale Reistest, afgenomen door 3 op reis-presentatoren Geraldine Kemper en Dennis Storm waarin onze kennis over reizen wordt getest en vanaf juni 2015 de Grote Superwetenschappelijke Proefkonijnentest, afgenomen door de Proefkonijnen-presentatoren Dennis Storm en Valerio Zeno waarin onze wetenschappelijke kennis wordt getest. Aan deze testen kunnen de kijkers op dezelfde manieren meedoen als de IQ-test. De muziek van de test is gecomponeerd en uitgevoerd door Ruud Jan Bos.

Presentatie Jaar Presentator Interviewer 2001-2005 Jeroen Pauw Bridget Maasland 2006 Patrick Lodiers 2007-2008 Patrick Lodiers Ruben Nicolai 2009-2011, 2013-2014 Valerio Zeno 2012 Sophie Hilbrand 2015 Ruben Nicolai Sophie Hilbrand 2016 Beau van Erven Dorens Jeroen van Koningsbrugge

Programma Het programma is opgedeeld in twee delen. In het eerste deel worden alle meerkeuzevragen gesteld, in het tweede deel worden de antwoorden gegeven en verklaart een deskundige het een en ander. Kijkers kunnen via SMS, internet, interactieve tv en/of een formulier (met pen en papier) meedoen aan de test. Na afloop van het programma kon de test ook nog online worden gedaan via de site van het programma. Dat was handig voor mensen die het programma hadden gemist. Deze mensen kondan dan op die manier alsnog de test doen en kregen dan aan het eind van de test hun IQ te zien.

Vraaggebieden De Nationale IQ-test meet verschillende onderdelen van intelligentie. Het totaal gemiddelde resultaat strekt zich uit over verschillende deelgebieden: verbale intelligentie (woordenschat, verbaal redeneren) - in de test aangeduid als taal logisch redeneren - in de test aangeduid als logica techniek en visueel (ruimtelijk inzicht, visueel redeneren) - in de test aangeduid als ruimtelijk inzicht numerieke intelligentie (cijfermatig inzicht, numeriek redeneren) - in de test aangeduid als rekenen geheugen - in de test aangeduid als geheugen

Antwoorden en scores Na afloop zijn van de gemiddeld 60 vragen enkele dagen de antwoord-letters en enige uitleg over 'aantal vragen goed'-scores beschikbaar op teletekst (NOS-TT/BNN-pagina 354). De daarbij behorende IQ-hoogte (tussen 90-109 is gemiddeld, waarbij 100 de standaard is) per leeftijdscategorie en denkniveaus worden daar gegeven.

>130 Hoogbegaafd 116-130 Boven gemiddeld begaafd 85-115 Gemiddeld 70-84 Moeilijk lerend 55-69 Lichte verstandelijke beperking 40-54 Matige verstandelijke beperking 25-39 Ernstige verstandelijke beperking < 25 Diepe verstandelijke beperking

N.B. Het gemiddelde IQ van de Nederlandse bevolking is per definitie 100. Een IQ tussen de 85 en 115 punten wordt als "normaal" beschouwd.

Uitgenodigde groepen In de loop der jaren zijn in een studio-omgeving veel verschillende soorten groepen uitgenodigd geworden die als blok proberen andere groepen de loef af te steken. Zo waren daar onder andere:

Naam Score Jaar Bronnen 10-jarigen 102 2010 Allochtonen 99 2002 Beauty & Brains 121 2010 Belgen 119 2002 Boeren 127 2002 Buschauffeurs Blondjes 87 2001 Blondjes 118 2002 Blowers 119 (113 nuchter) 2006 De Nationale IQ test 2006 TV uitzending De Nationale IQ test 2006. BNN. Nederland 1. 2006-01-11. Geraadpleegd op 2012-01-20. Carnavallers 110 2003 Corpsballen 126 2007 Dertigers 120 2013 De Nationale IQ test 2013 TV uitzending De Nationale IQ test 2013. BNN. Nederland 1. 2013-01-23. Geraadpleegd op 2013-02-28. Doven 97 2003 Dronken studenten 112 (118 nuchter) 2004 Eeneiige tweelingen 108 2005 Fanfareleden 107 2008 De Nationale IQ test 2008 TV uitzending De Nationale IQ test 2008. BNN. Nederland 1. 2008-01-23. Geraadpleegd op 2012-01-20. Frans Bauer-fans 103 2004 Freefighters 105 2005 Gamers 110 2010 Geestelijken 107 2003 Gehypnotiseerden (door Rasti Rostelli) 118 (126 nuchter) 2008 Geldschieters 116 2009 Gothics 112 2006 Hoogbegaafde kinderen 104 2008 Hoogzwangeren 109 2009 Jerommekes (stoere, sterke mannen met spieren) 112 2007 Kunstenaars 107 2004 L.A.R.P.-ers 111 2011 De Nationale IQ test 2011 TV uitzending De Nationale IQ test 2011. BNN. Nederland 1. 2011-01-19. Geraadpleegd op 2012-01-20. Lijfwachten 101 2003 Mannen 126 2012 De Nationale IQ test 2012 TV uitzending De Nationale IQ test 2012. BNN. Nederland 1. 2012-01-18. Geraadpleegd op 2012-01-21. Makelaars 111 2008 Mediums & paragnosten 99 2005 Moslima's 114 2007 Nagelstylisten 94 2005 Oh Oh Cherso-fans 107 2011 Pokeraars 108 2009 Politici 114 2003 Quiztoeristen 125 2006 Raketgeleerden 119 2005 Roodharigen 85 2007 Schakers 119 2004 Secretaresses Sexperiment-deelnemers 117 2009 Social media nerds 118 2011 Stoeipoezen 113 2007 Studenten 107 2001 Studenten 124 2002 Talentenjagers 108 2011 Taxichauffeurs Tweelingen Twintigers 117 2013 Uitvinders 111 2006 Veertigers 102 2013 Vijftigers 105 2013 Volendammers 125 2010 Vrouwen 123 2012 Vrouwen met grote borsten 98 2004 Vrouwenliefhebbers 118 (124 nuchter) 2010 Vrouwenvoetballers 113 2008 Vuilnismannen 106 2006 Wegwerkers 111 2009 Wetenschappers 122 2007 Yoga-freaks 116 2011 Zestigplussers 95 2013

Prominenten Aan de test doet ieder jaar een aantal bekende mensen mee. Hieronder staat een lijst van deze prominenten met bijhorende score - waarvan wordt verondersteld dat die het IQ weergeeft - en eventueel jaartal van deelname.

Naam Score Jaar Bronnen Dolores Leeuwin 159 2012 Mark Huizinga 142 2010 Rob Oudkerk 137 2002 Diederik Jekel 137 2016 Diederik Jekel wint Nationale IQ Test 2016 Diederik Samsom 136 2008 Rob Kamphues 135 2002 Annemarie van Gaal 133 2012 Bibi Breijman 132 2012 Bert Bakker 132 2006 Marc de Hond 131 2011 Kluun 127 2010 Chris Zegers 127 2004 Joris Linssen 126 2006 Eddy Terstall 125 2013 Esmaa Alariachi 123 2007 Jaap Amesz 123 2008 DJ Isis 123 2008 Marc Dik 123 2011 Rick Nieman 123 2003 Leon Verdonschot 123 2013 Frits Huffnagel 122 2012 Roland Koopman 122 2009 Leonie Meijer 122 2013 Arie Koomen 121 2010 Bert van Leeuwen 121 2007 Martine Prenen 121 2006 Saar Koningsberger 121 2009 Manuëla Kemp 121 2011 Sofie van den Enk 120 2010 Frans Timmermans 120 2010 Charly Luske 120 2009 Esther Schouten 119 2012 Armin van Buuren 119 2007 Chris Tates 119 2007 Manuel Venderbos 119 2009 Prem Radhakishun 119 2006 Olga Commandeur 119 2013 Ellen van Langen 118 2002 Lauretta Gerards 118 2009 Don Diablo 117 2007 Hugo Metsers III 117 2007 Huub Stapel 117 2009 Özcan Akyol 117 2013 Henkjan Smits 116 2004 Horace Cohen 116 2006 Emile Ratelband 115 2012 Dennis van der Geest 115 2005 Maurice de Hond 115 2005 Jeroen Tjepkema 115 2013 Rosalie van Breemen 114 2008 Sebastiaan Labrie 113 2010 Esther Vergeer 113 2006 Jochem van Gelder 113 2003 Billy Bakker 112 2015 Olav Mol 112 2008 Jan Vayne 112 2002 Esther Duller 112 2006 Yvon Jaspers 112 2002 Gürkan Küçüksentürk 111 2010 Mariko Peters 111 2009 Winston Gerschtanowitz 111 2004 Ernst-Paul Hasselbach 109 2005 Sjoerd Pleijsier 109 2001 Thijs Willekes 108 2011 Sylvana Simons 108 2002 Bart Spring in 't Veld 107 2001 Katarina Justic 107 2010 Ton Veerkamp 106 2006 Abdelkader Benali 106 2013 Dominique van Vliet 105 2001 Jan Douwe Kroeske 105 2008 Co Stompé 104 2004 Elize Kruuk 104 2011 Kas van Iersel 104 2001 Sander Foppele 104 2003 Margriet Eshuijs 104 2013 Daphne Bunskoek 103 2001 Henk Schiffmacher 103 2012 Ellemijn Veldhuijzen van Zanten 103 2001 Juvat Westendorp 102 2012 Dries Roelvink 102 2011 Hanny Veerkamp 101 2006 Arijan van Bavel 100 2011 Adam Curry 100 2003 Willibrord Frequin 100 2001 Vieze Fur 99 2008 Barbara Karel 99 2005 Gijs Scholten van Aschat 98 2004 Liesbeth Kamerling 98 2004 Victoria Koblenko 98 2001 Antonette Sterrenburg 98 2001 Marian Mudder 96 2004 Patty Brard 96 2003 Jody Bernal 96 2008 Jop Nieuwenhuizen 96 2001 Bart Chabot 95 2001 Geert Hoes 95 2005 Sjoukje Smit 95 2001 Catherine Keyl 94 2004 Winny de Jong 94 2003 Jasmine Sendar 93 2001 Sandra Reemer 93 2001 Marga Bult 92 2001 Sugar Lee Hooper 90 2001 Viola Holt 89 2007 René van de Kerkhof 87 2005 Irene van der Laar 84 2002 Willy van de Kerkhof 83 2005 Def Rhymz 82 2003 Shary-An Nivillac 81 2011 Regilio Tuur 81 2002 Tatjana Simić 78 2003 Kelly van der Veer 77 2005 Sandy (Borneo orang-oetan) 75 2006 Bonnie St. Claire 52 2007

Resultaten De hoogste score die ooit in het programma werd behaald was van Dolores Leeuwin, die in 2012 een score van 159 haalde.

Hoogst behaalde score per jaar onder de aanwezigen in de studio. Naam Score Groep Jaar Bronnen Dolores Leeuwin 159 BN'ers 2012 Maarten Uijens 152 Sporters 2015 AD - Manon Thomas slimste BN'er Nationale IQ test Maike Rotteveel 147 Raketgeleerden 2005 Nel Veerman 143 Volendammers 2010 De Nationale IQ test 2010 TV uitzending De Nationale IQ test 2010. BNN. Nederland 1. 2010-01-20. Geraadpleegd op 2012-01-20.Mark Huizinga142BN'ers2010 Regina Loos-van Boxmeer 142 2013 Arjun Swami Persaud 140 Gothics 2006 Roxanne Hogenes / Laura Dingshoff 139 Yoga freaks / Social media nerds 2011 naam onbekend 139 Belgen 2002 Boris Pavloff 137 Doven 2003 Diederik Samsom 136 BN'ers 2008 Jan van Bakel 128 Pokeraars 2009 Jan Brugge (Da Vinci College, Purmerend) / naam onbekend 120 Leraren / Studenten 2001

Zie ook De Nationale Geheugentest

Externe links Website IQ-test BNN (https://web.archive.org/web/20120121024852/http://iqtest.bnn.nl/) Website Nationale IQ-test RTL

Nationale IQ Test, De Nationale IQ test, De Nationale IQ Test, De