thumb|Open fiaker in Wenen thumb|Standplaats in Wenen thumb|Halfopen landauer thumb|Gesloten landauer Een fiaker of fiacre is een koets als taxi voor passagiers. 'Fiaker' is ook de aanduiding voor de koetsier van deze stadstaxi. Dit soort huurkoetsen, gebruikelijk voortbewogen door een dubbelspan paarden, vindt men nog in diverse oude steden zoals Wenen, en Krakau waar zij worden ingezet voor toeristische stadsrondritten.
Rue de Saint Fiacre, Parijs De term fiacre werd in de 18e eeuw verspreid vanuit Frankrijk, waar in Parijs in de Rue de Saint Fiacre de eerste standplaats voor huurkoetsen bestond. Deze werd al sinds 1662 bedreven door de koopman en paardenhandelaar Nicolas Souvage. De straat was weer genoemd naar Sint-Fiacrius, die zich in de 7e eeuw vanuit Ierland in Frankrijk had gevestigd.
Fiakers in Wenen De bouwwijze van de typische Weense fiaker is gebaseerd op de klassieke landauer. Landauers hebben twee passagiersbanken in vis-à-vis-opstelling en bieden zo plaats aan vier passagiers tegenover elkaar, en ze hebben een tweedelige, klapbare kap.
Wenen heeft vijf standplaatsen waar de rondritten vertrekken. Deze duren meestal een uur en kosten ca. 140 euro. Het vervoer per koets gebeurt door circa 24 bedrijven met meerdere koetsiers in dienst en gaat terug op een drie eeuwen oude ononderbroken traditie in deze stad. Daarmee behoren fiakers tot de iconische beelden voor toeristenplaatjes uit Wenen. Op de achtergrond biedt de bedrijfstak werk aan vele toeleveranciers (ca. 1200 werknemers). Vaak worden als koetspaarden rustige lipizzaners gebruikt vanwege hun werklustige en oplettende karakter. Daarnaast worden soms ook uitgemonsterde dravers omgeschoold als koetspaarden.
De stadsritten met fiakers in de oude binnenstad van Wenen zijn gebonden aan strenge reglementen ter bescherming van de paarden. Er gelden bijvoorbeeld strikte regels over de maximumtemperatuur waaronder de dieren in de zomer nog mogen werken. Deze is vastgesteld op 35 graden Celsius in de schaduw.arte.tv Re-Wiens-Fiaker-im-Hitzestress, documentaire door Florian Riedelsperger (30 mín.), ZDF 2025, bekeken op 6 sept. 2026 De paarden moeten na een dag werken een dag rust krijgen. Ter afkoeling worden zij in de pauzes eventueel afgespoten met koud water. Een protestbeweging demonstreert in de zomer regelmatig nabij de standplaatsen om aandacht te vragen voor dierenwelzijn en verlaging naar 30°, of zelfs een algeheel verbod op paardentaxis in de stad. Als alternatief biedt een nieuwe taxiondernemer alvast rondritten aan met een moderne electrische fiaker zonder paarden.
Paardentaxis buiten Wenen In Amsterdam noemde men in de 19e eeuw een huurkoets een 'aapje' en de bestuurder daarvan een 'aapjeskoetsier'. In Duitsland noemde men een huurkoets wel een 'Droschke' en de koetsier daarvan een 'Droschkenfahrer'. Engelstalig noemt men een paardentaxi vaak een 'cab' (ook: 'Hackney cab') en de bestuurder een 'cab driver'.
Afbeeldingen
Referenties
Categorie:Koets Categorie:Verkeer en vervoer in Wenen