right

De groundplane-antenne, ook wel kraaienpoot genoemd, is een variant op de dipoolantenne en ontworpen voor gebruik met een ongebalanceerde voedingslijn zoals een coaxkabel. De antenne bestaat behalve deze voeding uit een straler, het driven element, en twee radialen, die voor tegencapaciteit zorgen. Het driven element en de twee radialen vormen het grondvlak, de groundplane.

De groundplane-antenne wordt bijna uitsluitend in verticale positie aangetroffen op hoogtes vanaf 1/4 en gebruikt voor frequenties tussen ruwweg 10 en 512 MHz. Ze is dan omnidirectioneel, verticaal gepolariseerd, relatief breedbandig en heeft een tamelijk hoge stralingshoek. De eenvoudigste groundplane-antenne bestaat uit een verticaal driven element van 1/4 , onderaan verbonden met de kern van de coax. De coaxmantel wordt verbonden met de radialen, typisch 1/4 + 5%, onder een hoek van ~135°. In deze opstelling is de impedantie aan de antenneconnector ~ 50Ω. Naarmate men een langer driven element aanwendt, bijvoorbeeld 1/2 of 0,64 , wordt de impedantie aan de antenneconnector groter en zal men dit element meestal met een tuning coil voeden.

Groundplane-antenne voor schepen thumb|300px

De groundplane-antenne leent zich uitstekend voor gebruik op schepen. In de afbeelding is een groundplane-antenne weergegeven, ontworpen voor loodsboten en werkend in een frequentiegebied van 156 - 166 MHz. Vastgesteld werd, dat de radialen een lengte van ongeveer 1/4 moesten hebben. Tussen de golflengte in m, de frequentie in Hz en de voortplantingssnelheid van de golf in m/s bestaat een directe verband:

De lichtsnelheid is de snelheid waarmee elektromagnetische straling zich voortplant en bedraagt 299.792.458 meter/seconde, afgerond tot m/s. Bij een gemiddelde frequentie van 161 MHz betekent dit voor de theoretische lengte van de tegencapaciteit:

Uit verdere metingen bleek, dat de juiste lengte 0,477 m = 477 mm moest zijn. De radialen van de tegencapaciteit stonden bij deze uitvoering onder een hoek van . Normaal zou ook de straler de berekende lengte van 1/4 λ moeten hebben, maar door allerlei invloeden wordt hiervoor in de praktijk meestal 0,9 à 0,8 × 1/4 genomen. Als uiteindelijke lengte werd hiervoor 0,412 m = 412 mm gekozen.

Categorie:Radiotechniek