De advocaat van de duivel (Latijn: advocatus diaboli) is in het proces van heiligverklaring een door de Rooms-Katholieke Kerk aangestelde persoon die argumenten verzamelt en voordraagt tegen de voorgenomen heiligverklaring, zie: Advocaat van de duivel (Kerk).
Hieruit zijn de andere betekenissen afgeleid: Iemand, die ter wille van de discussie, met zijn argumenten de tegenpartij vertegenwoordigt, zonder zelf tot die tegenpartij te behoren. In de retorica een trainingspartner, die in een oefensituatie de argumenten en spreekwijze van de echte tegenstander simuleert. Nederlandse vertaling van The Firm (boek); zie ook het artikel The Firm (1993) voor de speelfilm. The Devil's Advocate, film uit 1997. Advocaat van de duivel (VRT), een Belgisch televisie- en radioprogramma. Advocaat van de duivel (AVRO), Een Nederlands televisie- en radioprogramma. Advocaat van de duivel (2BE), een Belgisch televisieprogramma.